FiloBlogia

FiloBlogiak helbidea aldatu du

2005-12-06T18:21:00.000+01:00

Gaurtik aurrera FiloBlogiaren mezuak beste helbide batean aurkituko dituzue:

http://www.blogari.net/filoblogia

Blogari.net-ek mezu, irudi eta iruzkin guztiak blog berrira automatikoki inportatzeko tresna bat prestatu du eta, hari esker, migrazioa aise eta laster burutu ahal izan dut.

Eta behin-behineko agurrarekin, eskerrak emateko tenorea iritsi da.

Mila esker Bloggerri, urte eta piko honetan blogintzan aritzeko eman didan aukeragatik; informatikaz deus gutxi jakinda, blog bat era errazean idatzi ahal izan dut.

Mila esker Blogari.net zerbitzu berriari, emandako ostatuagatik. Aurrerantzean euskarazko software librea erabili ahalko dut eta baita mezuak ataletan sailkatu ere, beste berrikuntza batzuen artean.

Eta, bereziki, mila esker orain arte FiloBlogia irakurri eta bertan parte hartu duzuen guztioi; etxe berrian elkar ikusten jarraitzea espero dut!!

Merriam-Webster hiztegi irekia

2005-12-04T19:01:00.000+01:00

Merriam-Webster OnLine hiztegia aspaldidanik dugu Interneten. Orain Open Dictionary ekimen berria jarri dute sarean.

Hiztegi ireki honek aukera ematen du edozeinek hiztegiari sarrera berri bat gehitu diezaion. Oso interesgarria iruditzen zait, eta hizkuntza baten bizitza neurtzeko arras baliagarria.

Adi egon, hala ere, sarrera berriak onartzeko egiten duten oharrari: "hitz errealak" nahi dituzte, hots inori entzunak edo irakurriak, eta ez norberak asmatutako neologismoak (coinages direlakoak). Alabaina, batek uste badu asmatu duen hitz horrek erabilera praktikoa, definizio argia eta arrakasta izan litzakeela, aurrera eta geroak esango.

Honezkero 2.500 sarreratik gora gehitu dira, batzuk RAM (Random Acces Memory) bezalako hutsune nabariak eta beste batzuk, azken urteotan gure eremuko zirkoetan ere azaldu diren liger modukoak.

Iturria: Language Log

X-ren Nazioarteko Egunak

2005-12-03T17:19:00.000+01:00

Hoy es el Día Internacional de las Personas con Discapacidad

Artikuluen Datu-Base Dokumentala HABE liburutegian

2005-11-20T20:12:00.000+01:00

HABE liburutegiak bere ondareko aldizkariak indexatu ditu eta, honi esker, liburutegian dituzten aleen aurkibideak eta artikulu bakoitzeko fitxa bibliografikoa eskaintzen dizkigu. Zerbitzu honek Artikuluen Datu-Base Dokumentala (ADBD) izena du.

Fitxa bibliografikoak, ohiko datuak ez ezik, artikuluaren hasiera (eta, dagoenean, laburpena) ere badakar.

Datu-basean aurki daitezkeen 180 bat aldizkarien artean honakoak daude:

Anuario del Seminario de Filología Vasca "Julio de Urquijo"
Bat. Soziolinguistika aldizkaria
Cuadernos de Sección. Hizkuntza eta Literatura (gogoratu aldizkari hau osorik Interneten dagoela eskura)
Fontes linguae vasconum
Lapurdum
La Linguistique
Oihenart. Cuadernos de lengua y literatura
Revista Española de Lingüística
Uztaro

Asebete geratu ez denak DIALNET zerbitzuan ia 3.000 aldizkari zientifikoren aurkibideak ditu.

Iturria: Joana Albret Bibliotekonomia Mintegiaren blogean irakurritako artikulu batek eraman nau ADBD-ra.

Hitz magikoak

2005-11-17T20:00:00.000+01:00

Beti izan dira hitz magikoak: sendagarriak, begiraleak, orokonpontzaileak...

Gure garaiko bi hitz magiko proposatzen ditut:

KALITATE

BEHATOKI

Gehiago ezagutzen duzue?

Bolognari bai, Bolognari ez, baina zein Bolognari?

2005-11-10T17:56:00.000+01:00

Egunotan Ikasle Abertzaleak taldea Bolognako prozesuaren kontrako manifestazioak eta bestelako ekitaldiak antolatzen ari da (horretaz ohartu ez denak aski du, esate baterako, Filologia eta Geografi-Historia fakultateko ormak, ateak, berogailuak, arbelak, pantailak... ikustea).

Bolognari ez, Bolognari bai... Nik "Bolognari bai" diot, baina Bologna osoari, ez ziur osoz iritsiko zaigun bertsio urri eta deskafeinatuari.

Zeren (gauzak gaizki hasi dira eta horrela nekez amaituko dira ongi) beldur bainaiz orain dugun sistematik okerrena gordeko duten eta Bolognakotik okerrena hartuko. Honelako nahasketak egiteko zaletasun handia dago, Espainiako hezkuntza sisteman bereziki. Bestela, nola ulertu Espainiako Ministerioak mantendu nahi duen enborreko irakasgaien pisu handia (orain "contenidos formativos comunes" deitzen diete eta titulazio batean %50-75 bitartean bete lezakete)? Bestela, nola ulertu dagoeneko europar sistema berrira egokitzeko giza zein diru baliabidez ondo hornitutako eta ondo antolatutako plangintza bat ez izatea?

Eta, bitartean, EHUn egokitze planak eta deialdiak ditugu, bai, baina jendearen borondate ona baizik kontuan hartzen ez dutenak eta, ondorioz, irakasleen prestakuntza nahikoa ziurtatu ezin dezaketenak.

Inor gogoratuko da, aurreko ikasketa planen berritzea izan zenean (90etako hamarkadan), nonahi eta noiznahi entzuten zen gasto cero leloaz. Zenbat diru izango dugu oraingoan? Eta nola banatuko da? Zenbat irakasle berri? Zenbat ikasle izango dituzte gehienez talde berriek?... Inork al daki?

Lotutako sarrerak:
Bolognako prozesuari buruzko kezkak manifestu batean
Ikasleen lan gidatuak bai, baina zenbat ikasle?

Doktorego tesi baten defentsa azaroaren 11n

2005-11-08T20:35:00.000+01:00

Urtxi Etxeberriak bere doktorego tesia defendatuko du laster, EHUko Hizkuntzalaritza doktorego programaren eta Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak Sailaren barruan.

Hauexek dira tesi irakurketaren xehetasunak:

DATA: Azaroak 11
ORDUA: 11:00
TOKIA: Gradu Aretoa, Filologia eta Geografi-Historia Fakultatea, Gasteiz.
TESIAREN IZENBURUA: Quantification and Domain Restriction in Basque
ZUZENDARIAK: Ricardo Etxepare eta Fernando Garcia Murga

LABURPENA: Tesi hau euskarazko zenbatzaileen gaineko tesi bat da. Bertan proposatzen den analisiak Zenbatzaile Orokortuen Teoria zuzena dela erakusten digu eta hizkuntza naturaletako kuantifikazioa azaltzeko ahalmena duela, teoria hau auzitan jarri duten analisien kontra. Zenbatzaile Orokortuen Teoria zuzena izateko zenbatzaileen domeinua beti murriztuta egon behar dela proposatzen da; murriztapen hori euskara bezalako hizkuntza batean azaleko sintaxian burutuko da euskal artikuluaren bitartez. Proposamen honek euskarako artikuluaren analisi jakin bat egitera eramaten gaitu: elementu honek determinatzaile definituaren funtzioa beteko du beti, ‘type-shifting’ egiteko erraztasuna izango duelarik, honek azaltzen dituelarik euskal artikuluak jaso ditzakeen irakurketak.

Interesa duzuen guztiok ekitaldi honetara gonbidatuta zaudete.

Cocidito madrileño eta "tertuliano filologoa"

2005-11-06T16:19:00.000+01:00

Ekaitz Santazilia ikasleak Cocidito Madrileño liburutik ateratako pasarte hau igorri dit:

Comanche

La querencia por la cosa filológica que manifiestan los piadores alpistados por Radio Nacional suele traducirse en situaciones desternillantes. Pero, cosa curiosa, en alguna ocasión la carcajada es compatible con la indignación que produce asistir a tan brutales como iletrados ataques contra la lengua del tamaño del que trascribimos:

- Es cierto que hay zonas (de Euskadi) donde el castellano ya se habla como el comanche.
- O sea, como si fueran indios.
- Hablan como la lengua que hablan, que es monosilábica. Y ahora no estoy hablando de política, porque en esto sólo admito a gente con criterio. Hablan como la lengua que hablan: hablan en infinitivo, hablan eliminando las preposiciones, porque no saben lo que es la rección, y hablan eliminando todo lo que es una lengua contemporánea. (RNE, diciembre 2002)

Cualquier alumno de quinto curso de la antigua EGB podría sacar los colores al filólogo gañán. Nosotros nos conformaremos con subrayar la consideración de la lengua monosilábica que se da al euskera, anotando al lado las siguientes palabras: Kaskamelontzio (zote), Lotsagabekeria (desvergüenza), Mezpreziagarri (despreciable). Si sólo tienen una sílaba, ¡qué largas son las sílabas en euskera!.

(Javier Vizcaíno, Cocidito Madrileño: de la A a la Z. Madril: Foca, 2003. 47-48. or.)

Orain lehiaketa bat egin dezagun: ea zenbat hankasartze egiten dituen tertuliano filologoak eta zertan duen, agian, arrazoia.

Euskara batua: ezina ekinez egina

2005-11-05T17:38:00.000+01:00

Koldo Zuazo irakasleak liburu berri bat plazaratu du: Euskara batua: ezina ekinez egina (Elkar, 2005). Batetik, euskara batuaren historia aurkeztu du, neurri batean aurreko Euskararen batasuna (Euskaltzaindia-EHU, 1988) arinduz eta dibulgaziorako bertsio egokiagoa onduz. Bestetik, euskara batuaren egungo egoera eta etorkizunerako erronkak ere hizpide ditu.

Zalantzarik gabe, informazio handia eskaini ez ezik, eztabaidarako aukera ere emango du liburu honek.

Ildo horretan, oso gomendagarria da Paperjalearen dietan agertutako elkarrizketa.

Eusko Ikaskuntzaren argitalpen batzuk laster osorik sarean

2005-10-25T23:26:00.000+02:00

Gaurko Berrriak iragarri duenez, Eusko Ikaskuntzak bere funtsetako 40.000 bat orrialde jarriko ditu sarean, denon eskura.

Albisteak geroaldia erabiltzen badu ere, honezkero zenbai material gutxienez on-line daude, euren artean aipagarriena RIEV aldizkariaren lehen aldi osoa (1907-1936). Artikulu bakoitza PDF formatuan jaitsi daiteke eta, aldamenean prezioa agertzen bada ere, lehen aldiko artikuluak doan jaitsi daitezke.

Orobat, Hizkuntza eta Literatura / Oihenart aldizkariko artikulu guztiak ere jaitsi daitezke dagoeneko.

Berri pozgarria eta ekimen txalogarria Eusko Ikaskuntzak Interneten egunean egin digun oparia. Izango al da beste hainbesterentzat eredu!!

Azterketa "zail" bat

2005-10-21T22:42:00.000+02:00

EKBblogen ikusia:

eta oraindik esango dute letretakook txarrak garela matematiketan...

Bizkaiko Liburu Digitaletik PDFra

2005-10-20T19:30:00.000+02:00

Aurreko sarrera batean Bizkaiko Foru Aldundiaren web gunean dagoen Liburutegi Digitalaz idatzi nuen. Artean liburutegi digital hori Sancho el Sabio Fundazioak eta Eusko Jaurlaritzak sareratu duten Liburutegi Digitalarekin erkatu nuen eta Bizkaikoaren abantaila bat nabarmendu nuen: lan bat osorik jaitsi ahal da klik bakar batez (Sancho el Sabiokoan dauden lanak orriz orri inprimatu behar dira nahitaez).

Alabaina, euskal liburu digital biek desabantaila argi bat dute, kanpoko beste zenbaitekin erkatuz gero: ez dute lana PDF formatuan jaisteko aukera ematen.

Atzo eta ia ustekabean, konponbide bat aurkitu nuen, hain konponbide sinplea non harrituta nagoen nolatan ez nintzen lehenago konturatu.

Aski da dokumentuak PDF formatura bihutzeko programatxo bat instalatzea. Programa horiek inprimagailu birtual baten moduan jokatu ohi dute eta, hortaz, Bizkaiko liburutegi digitaleko lan bat osorik (edo zenbait orrialde) inprimatzeko aginduz gero, inprimagailu bezala PDF programa aukeratzen duzu eta testu osoa (edo aukeratutako orrialdeak) PDF dokumentu batean izango duzu.

Hauexek dira PDF dokumentuak lortzeko doaneko programa batzuk:

Windows erabiliz gero:

Mac OS erabiliz gero (ez naiz Mac erabiltzailea eta seguru aplikazio gehiago daudela):

Jaws PDF Creator (Demo bat da, 14 egunez bakarrik funtzionatzen du)

Linux erabiliz gero (aurrekoan esandakoa bera; irakurleren batek informazioa osatuko?):

Uste dut KDE Print moduluak lan hori egiten duela

"Euskal Filologiarako Sarrera": izenburu baten historia

2005-10-18T23:57:00.000+02:00

Azken hamaika urteetan, ikasketa plan berriak ezarri zirenetik, Euskal Filologiako lehen mailako ikasgai baten ardura izan dut. Unibertsitateko edozein ikasgaik izaten ditu arazoak; baina nik irakasten dudanak izenburutik hasita ditu.

Izan ere, bi izenbururekin ezagutzen da aipatu ikasgaia: (1) "Euskal Filologiaren Hastapenak" eta (2) "Euskal Filologiarako Sarrera". Ez da egoera erosoa inondik ere. Ikasleak maiz nahastuta daude, inprimakietan izen bat agertu eta fakultatean eta eskolan beste izen bat aipatzen zaielako.

Ahaleginak egin dira izen bakarra uzteko, baina oraindik alferrik. Inertziak bortitzak dira, nonbait, eta EHUren Errektoregoan arazo larriagoak izaten dituzte, jakina.

Hona bi izen hauen historiaren azalpena, arazoa konponduko ez badut ere, gutxienez arazoaren zergatia ulertzeko balioko duelakoan.

90etako hamarkadaren hasieran, Espainiar Estatuko unibertsitateetan ikasketa planak berritzeko tenorea heldu baitzen, orduko Euskal Filologia Sailak titulazioaren plan berriak proposatu zituen, barruko eztabaida eta bilera askoren ondoren. Jakina, eztabaidak eta haietatik sortu zen proposamena euskaraz izan ziren. Orduan proposatu zen izenburua "Euskal Filologiaren Hastapenak" izan zen.

Ikasketa plan berriek zenbait urrats egin behar izan zuten guztiz onartuak izan arte. Batzuk Euskal Herrian eta beste batzuk Madrilen. Hortaz, Leioan Euskal Filologiako ikasketa planen proposamena gaztelaniara itzuli zuten, eztabaidarako testu berria sortuz. Itzulpenaren ondorioz, ikasgaiaren izena "Introducción a la Filología Vasca" bihurtu zen. Urrats guztiak egin ondoren, ikasketa plan berria onartu zen eta, orduan, testu ofiziala zenez, euskarazko bertsioa izan behar zuen EHAAn argitaratzeko (1994ko urtarrilaren 11n).

Nola pentsatu planen jatorrizko bertsioa, zein eta Euskal Filologiakoa, euskarazkoa izan zitekeela? Euskara, hainbat arlotan oraindik eta areago 1994an, itzulpenerako hizkuntza zen, besterik ez. Hortaz, onartutako gaztelaniazko testua euskaratu zen eta hortik sortu zen "Euskal Filologiarako Sarrera".

Urte batzuk geroago ikasketa planen aldakuntza batzuk egin ziren, baina prozesua berdintsua izan zelako edo aurreko paperetan onartu zirelako, batek daki, izenburu "berritzuliak" ez zituzten aldatu (EHAA, 2000ko maiatzaren 29an).

Honen guztiaren ondorioz, Errektoregotik sortu diren inprimaki eta agirietan "Euskal Filologiarako Sarrera" agertu ohi da. Aldiz, Filologia eta Geografi-Historia Fakultatearen barruan eta Euskal Filologia titulazioaren ardura duen Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak Sailean jatorrizko izena, "Euskal Filologiaren Hastapenak" alegia, erabiltzen dugu.

Ez da hau adibide bakarra. Euskal Filologiako ikasketa planen itzulpen eta berritzulpenek beste zenbait ikasgairen deiturak aldatu zituzten, horietako batzuetan berriro "-ren Hastapenak" jatorrizkoa "-rako Sarrera" bihurtuz. Edo, bestetan "Euskara" - "Lengua Vasca" - "Euskal Hizkuntza" bidea eginez.

Aipuak: Zientifiko bat zer den

2005-10-12T16:48:00.000+02:00

Ia-ia esan daiteke zientifiko on bat dela erantzun daitekeen galderarik handiena bereizteko kapaz dena... eta egundokoak ematen duten gai alferrekoak saihesteko kapaz dena.

(Stephen Jay Gould, Bully for Brontosaurus)

Patxi Altuna eta Juan Mari Lekuonaren biografiak Bidegileak bilduman

2005-10-12T15:33:00.000+02:00

Sustatun irakurria (moztu eta itsatsi):

Bihar osteguna urriak 13, aurkeztuko dira Bidegileak bildumaren barruan Patxi Altuna eta Juan Mari Lekuonari eskainitako atalak, Elixabete Perez Gaztelu, Ana Toledo eta Esther Zulaika irakasleek prestatuak.

Bidegileak bilduman kokatutako aurkezpen ekitaldia 10:30ean hasiko da, Eusko Jaurlaritzaren ordezkaritzan Donostian (Andia, 13).

Hizlariak Miren Azkarate (Kultura sailburua) eta Mikel Atxaga (Bidegileak bildumaren zuzendaria) izango dira.

EHUren web gunea ez da zaharra, ez gaztea

2005-10-04T23:59:00.000+02:00

El País egunkariak, gaurko edizio digitalean, Gerry McGovern-en "New Thinking" zutabea argitaratu du, asteartero bezala.

Gaurkoaren izenburua hauxe izan da: "Las webs universitarias se hacen mayores". Bertan McGovern-ek azaltzen du, besteak beste, Erresuma Batuko unibertsitateen web guneak aztertu ondoren, zenbait aldaketaz ohartu dela. Bereziki, lehen ez zeudela irakulego zehatz bati zuzenduta edo, bestela esanda, irakulego potentzial guztiak harrapatu nahi zituztela. Bestalde, loturaz josita zeduen eta eraikinen edota ikasle irrifarretsuen argazkiak ziren nagusi. Orain, berriz, web guneek ikasleak lortzea dute helburu nagusia eta xede horren arabera antolatu dituzte beren edukiak, ikasleak erakartzeko balio dezakeena nabarmenduz eta unibertsitate bakoitza bereizten duten merezimenduei leku nagusia eskainiz.

Erresuma Batuko unibertsitateen egoera eta Euskal Herriko unibertsitateena ez da berdina. Bestalde, ez nago batere ados unibertsitateen oraingo ikuspegi enpresarialarekin: ahalik eta ikasle gehien "irentsi" (= matrikularazi) eta ahalik eta ikasle gehien "bota" (= titulua eman). Nahiago nuke ahalik eta ikasle hoberenak "irentsi" nahi balituzte, eta ahalik eta ikasle prestatuenak "bota" nahi balituzte. Baina gaur egun tiroak ez bide doaz hortik, itxurak egiten badira ere.

Alabaina Gerry McGovern-en artikuluak gauza bat ekarri dit burura: EHUren web gunea ez da sartzen lehengo web gune unibertsitarioen ereduan eta ezta berrian ere.

Orri nagusian ez du eraikinen argazkirik, ezta ikasle irrifarretsuenik ere. Gainera, ez dut uste web gune horrek inori irrifarrea sorrarazi dionik; gehien jota, haren letra mikroskopikoak irakurtzen saiatzean, begiak erdi itxi eta ahoa pixkat zabaldu; baina horri irrifarrea deitzea...

Eta ez dago inondik ere ikasle berriak lortzeko pentsatua, uxatzeko bai agian.

Gaiarekin zeharka lotuta dago gaur El Correo eta Diario Vasco egunkarietan Pello Salaburuk argitaratu duen iritzi artikulua: "El declive de la universidad europea". Oso iradokigarria da eta eztabaida interesgarri bat sor lezake.

Josu Naberan rides again, non eta Babelen

2005-09-29T18:11:00.000+02:00

Gaurko Berria-n Josu Naberan idazleak sinatutako artikulu bat argitaratu da, non eta "Gogoeta" atalean: "Euskararen jatorria".

Naberanek berriz dakarzkigu hizpide Theo Vennemann, Michel Morvan, Bittor Kapanaga eta halako autoreen lanetan agertzen diren azterketak eta iritziak ("datuak" deitzen die Naberanek). Gutxi balitz, Bernardo Estornés Lasa edo Jose de Guisasola bezalakoenak berpiztu nahi ditu, zientziaren gailurrak inondik ere! Eta dena ustezko euskal erro zaharrak, latinak euskarari hartu omen zizkion formak, Europako eta munduko beste zenbait lekutan zabaldutako toponimoen euskal jatorria etab., irakurlearen fedea eskatzen duen anabasa batean: autorea aipatu, datua eman eta kitto; automatikoki egia bihurtzen da.

Baina artikulu guztia irakurrita gehien harritu nautenak hona aldatzen ditudan lerroak izan dira:

Euskara hiru hizkuntzaren erroez osatuta dagoela. Hauxe da Bittor Kapanagak Erro eta Gara liburuan aurkeztu zuena, 1978an. Nik ere horixe uste dut, hots, euskararen enbor europar zaharrak beste bi hizkuntza handiren erroak bereganatu zituela: bereber libiko-kaukasikoa eta Mediterraneo ingurukoa, azken hau Babelgo nahaspila aurretik «mundu guztiak» egiten omen zuena.

Benetan sinesten du Naberanek idatzi duen hori ala txantxetan ari da? Artikuluan ez dagoen zerbait galdu dut? Gaizki azaldutako metafora edo irudia eman nahi zuen?: Nola aipa daiteke "Babelgo nahaspila" XXI. mendean, hizkuntzen iraganaz hitz egin nahi duen artikulu batean, eta lasai geratu?

Lotutako sarrerak:
Euskararen jatorriaz (I): Nyland-Naberan konexioa

Gramatikak hizkuntz familiak sailkatzeko

2005-09-25T17:29:00.000+02:00

Max Planck Institute for Psycholinguistics-eko ikerlari talde bat proiektu bat garatzen ari da hizkuntzen arteko ahaidetasuna, hiztegiko homologietan (hots hitzetan aurkitutako hots korrespondentzia sistematikoetan) bilatu gabe, gramatika antzekotasunetan bilatzeko.

Proiektuaren berri eman da news@nature.com agerkari digitalean: "Grammar analysis reveals ancient language tree".

Goiko artikuluan azaltzen denez, metodoaren balioa egiaztatzeko, ikerketa taldeak hamasei hizkuntza austronesiorekin lan egin zuen, hizkuntza austronesioen arteko erlazioak aski ongi ezarri direlako ohiko metodo konparatzailearen bitartez. Badirudi emaitzek ohiko sailkapenaren antzekotasun handia lortu zutela.

Ondoren, Papua Ginea Berriko 15 hizkuntzari aplikatu zioten, 125 ezaugarri gramatikal aintzat hartuz eta analisirako ordenagailu programa berezi bat erabiliz. Hizkuntza austronesioetan izandako arrakastaren ondoren, ikerlariek uste dute Papuako hizkuntzen arteko erlazio berriak aurkitu dituztela.

Hurrengo urratsa metodoa Amazoniako hizkuntzei aplikatzea izango da.

[Pioneers of Island Melanesia ikerketa proiektuaren web gunetik hartua]

Euskal Filologiarako 10 web gune interesgarrienak

2005-09-22T23:53:00.000+02:00

Top10, Top100 eta halako zerrendak egitea boladan izan da aspalditik, eta orain blogetan berriro aurki ditzakegu hainbat eta hainbat.

Hemen proposatzen dudana euskal filologo edo filologogai batentzako 10 web gune interesgarrienen zerrenda da.

Zerrendak, dena dela, murriztapen batzuk ditu:

"euskal filologo edo filologogai" esan dut, ez "euskaldun" batentzat (ez nahastu; askok uste dutenaren kontra, ez dira gauza bera)
kanpoan utzi ditut zerrendako asko baino interesgarriagoak izan daitezkeen web gune orokorragoak; esaterako, euskal hizkuntzalari batentzat ezin utzizkoa den The LINGUIST List
ahal izan dudan neurrian, saiatu naiz Euskal Filologiaren barruko alor desberdinak sartzen eta mota desberdinetako web guneen adibideak ematen
azkenik, nola ez, nire gustuek eta ezagutzak eragindako murriztapenak daude

Besterik gabe, hona zerrenda, hurrenkera alfabetikoan:

Eta, azkenburu gisa, ez dut aipatzeke utzi nahi beste web gune bat, beharbada oraindik Top10ean sartzen ez dena, baina laster merezimendu aski eta gehiago izan ditzakeena:

ARTXIKER

Zerrendarekin ados? Ez? Aldaketarik proposatuko? Zer gehitu, kendu? Zerrendaren ideia bera tontakeria hutsa al da?

Lotutako sarrerak:
ARTXIKER artxibo elektronikoa abian jarri da
Klasikoen Gordailua: euskal testu zaharrak Interneten
The LINGUIST List RSS bidez
Euskal Liburutegi Digitalak: erkaketa xume bat
HIZTEGIA.NET euskal hiztegien biltegia

ARTXIKER artxibo elektronikoa abian jarri da

2005-09-16T22:30:00.000+02:00

Baionako IKER ikerketa guneak oso zerbitzu baliagarria jarri digu eskura Euskal Hizkuntzalaritzaz ikertzen dugunoi: ARTXIKER artxibo elektronikoa.

IKER-en web gunean adierazten denez,

Artxiker artxiboa nazioarteko liburutegi elektroniko bat da, euskarari eta tipologikoki hari hurbil diren hizkuntzei buruzko ikerlanak biltzen eta zabaltzen dituena. IKER (www.iker.cnrs.fr) eta CCSD (Centre pour la Communication scientifique directe, www.ccsd.cnrs.fr) delakoaren arteko lankidetzaren fruitua da artxibo hau, eta euskarari buruzko ikerketak bultzatzen dituzten gune unibertsitario nagusien babesa badu. Artxiboa oraino erabidean da.

Euskarari buruzko ikerketa egiten duten gune unibertsitarioetarik nagusien babesa badu, horien artean direlarik :

* Michel de Montaigne Unibertsitatea – Bordeaux 3
* Paue eta Aturriko herrialdetako Unibertsitatea
* Euskal Herriko Unibertsitatea
* Nafarroako Unibertsitate Publikoa
* Deustuko Unibertsitatea

Biziki animatzen zaituztet ARTXIKER erabiltzeko, bai bertan utzitako lanak irakurtzeko, baita zuen lanak artxiboan uzteko ere.

Mota askotako lanak onartzen dira ARTXIKER-en, argitaratuak zein argitaratu gabeak: aldizkari, prentsa eta liburuetan agertuak, liburu osoak, biltzarren batean aurkeztutako komunikazioak, aurre-argitalpenak, ikerketa txostenak, tesiak, lan dokumentuak eta baita multimedia artxiboak ere.

Lanak utzi ahal izateko, lehenbizi artxiboan izena eman behar duzue, Izena emateko aukeratuz. Bertan eskatzen diren datuak bete ondoren, mezu elektroniko bat bidaliko zaizue, kontua aktibatzeko, eta hortik aurrera lanak utzi ahalko dituzue ARTXIKER-en.

Dena dela, zalantza edo galderarik bazenute, niri idatzi edo, nahiago baduzue, zuzenean ARTXIKER-en kudeatzaileari (artxiker@ccsd.cnrs.fr).

Berriro ere ARTXIKER-ek eskainitako zerbitzua erabiltzeko animatu nahi ditut Euskal Hizkuntzalaritzaz ikertzen duten guztiak.

Puntuazioaren garrantzia

2005-09-10T17:19:00.000+02:00

Hona Microsiervos-en ikusia:

[Bush: AEBak jo dituen hondamenik okerrenetakoa]

Irudi luke Sky News-ekoei komatxoak jartzea ahaztu zitzaiela... ala ez?

Mediku jauna, zatoz laster!!

2005-08-25T16:56:00.000+02:00

Batzuetan, aspertuta nagoenean edota lanean nagoela atsedenalditxo bat hartu nahi dudanean, Edo Nyland-en web gunea bisitatzen dut barre batzuk egiteko. Ez du inoiz huts egiten. Aspalditik ez nuen handik ostera bat egiten (aspertzeko lanpetuegi ote?), baina duela minutu batzuk Bloglines-en nire harpidetzak irakurtzen ari nintzela, hara non norbaitek Edo Nyland-en web gunea hizkuntzalaritzako (!!!) lastermarkatzat sailkatu duen bere del.icio.us-eko kontuan.

Kuriositateak hartaraturik, web gunera jo dut, nahiz ez nuen esperantza handirik Nyland jaunak bere betiko kontu esoterikoak alboratu eta hizkuntzalaritzaren eremura hurbilduko zen. Eta arrazoia nuen.

Adibide batek gehiago argituko du esan nahi dudana, eman nitzakeen hamaika azalpenek baino. Hona nola aurkezten duen ingelesezko (?) doctor hitzaren jatorria, euskaratik abitatuta noski, ingelesezko beste hainbat hitz bezala beneditarrek halaxe asmatu zutelako:

doctor: .do-ok.-.to-or.
.do   odo     odoldun       bloody
ok.   oke     okerkeria     injury
.to   eto     etorri        come!
or.   ora     orain         right now
A bloody injury, come right now!

Aspertzen bazarete, badakizue...

Lotutako sarrerak:
Euskararen jatorriaz (I): Nyland-Naberan konexioa

Oporretan

2005-07-22T18:47:00.000+02:00

Blog hau oporretan dago

...ni ez.

Mitxelenaren Lan Guztien argitalpen proiektuan laguntzeko beka deialdia

2005-07-12T23:01:00.000+02:00

UPV/EHUko Arabako Errektoreordetzak beka deialdi bat argitaratu berri du, Koldo Mitxelenaren Lan Guztien Argitalpen Proiektuan lan egiteko.

Iragarkia eta inprimakiak Arabako Campuseko Errektoreordetzan eta EHUren Intranet-ean aurki daitezke. Hala ere, inork interesik badu, mezu bat bidali eta helaraziko dizkiot.

Eskariak aurkezteko epea uztailaren 20an amaitzen da.

Iragarkia Intranet-en bakarrik eskura daitekeenez, hona aldatzen dut testu osoa:

KOLDO MITXELENAREN LAN GUZTIEN ARGITALPEN PROJEKTUAN LAGUNTZEKO BOLTSA ETA DIRU LAGUNTZAK ATERATZEKO 06-07-05KO EBAZPENA

Ikasketetarako laguntzaren/en deialdiak UPV/EHUko Bekei Buruzko Araudi Orokorraren arabera egiten dira (EHAA 183 zk. 2003ko irailaren 19koa).

OINARRIAK

1.- DEIALDIAREN XEDEA

Deialdi honek Koldo Mitxelenaren Obra Guztiak Argitalpen Proiekturako Lankidetza du helburu, EHU-k eta Gipuzkoako Diputazioak sinatutako hitzarmenaren barruan.
UPV/EHUko Beken Erregimen Orokorraren arabera, ondorengo laguntzen deialdia egiten da:

KOLDO MITXELENAREN OBRA GUZTIAK ARGITALPEN PROJEKTUAN LAGUNTZEKO BI BEKA

Beken finantzaketarako datuak:
Koldo Mitxelenaren Obra Guztiak Argitalpen Proiektua
U1PA0290 UGA
1A PROGRAMA
4800 KONTZEPTUA

2.- BEKEN FORMAZIO-HELBURUAK

2.1. Beken formazio-helburuak IA eranskinean agertzen direnak izango dira.
2.2. Proiektuko koordinatzaileek egingo dituzte tutorego lanak eta, halaber, bekadunek beraiei emandako lanetan egoki jardun ahal dezaten begiratuko dute

3.- HAUTAGAIEK BETE BEHAR DITUZTEN BALDINTZAK

Deialdi honetan parte hartzeko, deialdiaren oinarrietako 4.1 puntuan aurreikusten den eskabideak aurkezteko azkeneneko egunean, hautagaiek jarraian aipatzen diren baldintzak bete beharko dituzte:
Lehenengo, bigarren edo hirugarren zikloko ikaslea izatea, Arabako Campuseko ikastegi batean.
Halaber, ikasletzat hartuko dira tesia irakurri gabe edo karrera amaierako proiektua aurkeztu gabe duten ikasleak, betiere arautegiak agintzen duen moduan inskribatuta badaude.

4. ESKAEREN AURKEZPENA

4.1. Aurkezpen epea 20.07.05eko 13:00etan amaituko da.
4.2 6. oinarrian aipatzen den Batzordeari zuzendutako eskaerak ondorengo leku hauetan aurkez daitezke: Araba, Bizkaia edo Gipuzkoako Campusetako edozein erregistro orokorretan, edo UPV-EHUko 2002ko urriaren 26ko (EHAA. 2002ko urriaren 24ko) Erabakian aipatzen diren edozein bulegotan; Herri Administrazioen Araubide Juridikoen eta Administrazio Prozedura Erkidearen 30/92 Legearen 38.4 artikuluaren arabera ere aurkez daitezke.
Hau da aipaturiko erregistroen jendaurreko ordutegia udaran: astelehenetik ostiralera 09:00etatik 13:00era.
4.3 Eskaerarekin batera, ondorengo dokumentu hauek aurkeztu behar dira:
a) Curriculum vitae.
b) NANaren edo pasaportearen fotokopia.
c) Diru-sarreren aitorpena. Eskatzailea gurasoekin bizi ez bada, hark bere diru-sarreren aitorpena aurkeztu beharko du.
d) Merituak barematzeko garrantzitsutzat hartzen den beste edozein agiri (egiaztatzen ez direnak ez dira aintzat hartuko).
4.4. Aurkezteko epea amaitu ondoko astean, Arabako Campuseko Errektoreordetzan eta Filologia, Geografia eta Historia-Fakultateko oholetan argitaratuko da jasotako eskarien zerrenda, adieraziaz (hala balegokio) beharrezko agiri guztiak zeintzuk aurkeztu ez dituzten eta zehaztuaz zer falta duten, hamar lan-egunetan osa ditzaten eta eskatutako guztia aurkeztu, ez baita gero bestelakorik onartuko.
Epea igaro eta agiriak aurkeztu ez badira, eskatzaileak atzera egin duela ulertuko da.
4.5 10 egun horiek bukatu eta ondorengo astean, aipaturiko iragarki-tauletan argitaratuko dira hurrengo fasera (balorazio-fasera) pasako diren eskaerak.

5. BALORAZIO-IRIZPIDEAK

Espediente akademikoa. (gehien dela, 40 puntu)
Jarduerarekin erlazionaturiko esperientzia (gehien dela 30 puntu)
Famili errentak (gehien dela, 10 puntu)

Eskatzailearen familiaren per cápita errentaren maila eskatzaileak berak benetakotu duen errenta-aitorpenaren arabera baloratuko da. Familiaren errentatzat joko da aurreko urtean kide zenbakarriek eskuratu dituzten sarrera guztien batura, horien jatorria gora-behera. Argi benetakotuko da famili unitateko kide zenbakarrien kopurua. Baldin eta eskatzaileak familiarekiko lokabetasuna alegatzen badu, horren egoera zibila gora-behera, inguruabar horiek eta egoitza egiaztatu beharko ditu; halaber, hala denean, etxebizitzaren alogera eta dituen bitarteko ekonomikoak frogatu beharko ditu.

Bestelako merezimenduak (gehien dela 20 puntu)

6.- HAUTATZEKO BATZORDEA

Hauek osatzen dute Hautatzeko Batzordea:

Batzordeburua: Filologia, Geografia eta Historia-Fakultateko Dekanoa edo bere ordezkoa
Batzordekideak:
- Koldo Mitxelenaren Obra Guztien Argitalpenerako Proiektuko zuzendaria
- Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak Saileko Zuzendaria
- Arabako Campuseko beka eta laguntzen batzordeko ikasleen ordezkari bat.

Batzordeak eskariak balioetsiko ditu eta hautatutako guztiei elkarrizketa pertsonalak eta beharko liratekeen proba guztiak eskatuko ahal dizkie.
Batzordeak, erabaki honetako 4.4 puntuan aurreikusitako iragarki-oholetan onartutako eskaerak argitaratu eta 15 egunetako epean, zerrendak egingo ditu, onartutakoak puntuazio gehienetik gutxienekora ordenatuta, eta puntuazio altuenak lortu eta beka merezi duten hautagaien eta horien ordezkoen izenak proposatuko dizkio Arabako Campuseko errektoreordeari, uko egiteak edo beste edozein gertaerak konpontzeko.

7.- ERABAKIA

Hautatzeko Batzordearen proposamena jaso eta bi egunetara Arabako Campuseko errektoreordeak deialdiko emaitzak erabaki honetako 4.4. puntuan aipatzen diren tauletan argitaratzeko aginduko du.
Hautatzeko Batzordearen proposamenaren aurkako erreklamazioak jartzeko 10 egun emango dira, eta Arabako Campuseko errektoreordeak erabakiko ditu.
Errektoreordearen Erabakiaren aurkako aukerako berraztertze errekurtsoa jartzeko hilabeteko epea emango da, Administrazio Publiko eta Administrazio-Prozedura Bateratuari buruzko azaroaren 26ko 30/1992 Legearen arabera, urtarrilaren 13ko 4/1999 Legean idatzitakoa kontuan hartuta.
Erabaki hau argitaratu eta handik sei hilabetetara, iragarki-tauletan ez bada eskaeraren inguruko erabakirik jarri, interesatuek beren eskaera atzera bota dela pentsatu beharko dute, Administrazio Publikoen Erregimen Juridikoaren eta Administrazio-Prozedura Bateratuari buruzko azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 44.1 artikuluaren arabera.

8.- POLTSEN/LAGUNTZEN EZAUGARRIAK ETA ONURADUNEN ERREGIMENA

Poltsa/laguntza esleitutako unean, onuradunak agiri hauek aurkeztu behar ditu:
a) Zinpeko aitorpena, beka jasotzeko bateraezintasun-kasuren batean ez dagoela adieraziz (Eranskinaren arabera).
b) Norberaren aitorpena, beka onartzen duela adieraziz (Eranskinaren arabera).
8.1 Poltsa/laguntzak ez du esan nahi esleipendunaren eta UPV/EHUren artean kontratu-harremana egingo denik eta beste edozein laguntzarekin, bekarekin edo ordutegi aldetik bateraezintasuna dakarren lan ordaindu batekin bateraezinak dira.
8.2 Poltsa/laguntza gozatzeko epea irailaren 1ean hasi eta abenduaren 31an amaituko da eta, gehien dela, 2 urtez luzatu ahalko da, gehienez ere, hasierako egunetik hartuta.
Lehenengo urtearen ondorengoko urteetan, beka emango da, aurrekontu-ekitaldi bakoitzean horretarako kreditu egokia eta nahikoa baldin badago.
8.3 Onuradunek laguntzaren jardueratan astean 20 orduz aritu beharko dute, hasiera batean astelehenetik ostiralera.
Bekadunek bermatua izango dute bete behar dituzten eginkizunekin lotutako Unibertsitateko zerbitzu orokorretara sarrera eta horien erabilera.
8.4 Tutoreak/arduradunak bekadunari baimena eman diezaioke bera ez dagoen denboran ez egoteko (Aste Santuan eta Eguberrietan).
Bekadunaren tutoreak/arduradunak ordutegia antolatuko du klaseekin, azterketekin eta jarduera akademikoek aldian-aldian izaten dituzten etenaldiekin bateragarri izateko moduan.
Dagokion tutoreak txosten bat egingo du beka amaitzen denean eta bekaren formazio-planaren helburuak noraino bete diren adieraziko du.
8.5 Diru-laguntzaren edo poltsaren zenbatekoa 8.800 eurotakoa izango da hamaika hilekotan banaturik.
8.6 Beka hauek ez dute matrikulen prezio publikoak ordaintzetik salbuesteko eskubiderik emango.
8.7 Bekadunak bekadun izateari utziko dio, hauetako arrazoiren batengatik gutxienez:
a) Bekari uko egiten badio
b) Beka edukitzeko denboraldia amaitzen bazaio.
c) UPV/EHUko ikasle izateari uzten badio.
d) Beka emateko aintzat hartu ziren betebeharrak betetzen ez direlako edo baldintzak aldatu egin direlako.
e) Bat-batean beka bateraezin bihurtzen bazaio
f) Bekarako aurrekontuko krediturik ez badago
Bekadunak bekadun izateari utzi behar diola aitortzen duen erabakiak ezinbestean ezarri beharko du, deialdia amaitu arte gelditzen den denboraren arabera edo bestelako alderdiak aintzat harturik, ordezko bekaria izendatu edo ez izendatzeko egokitasuna edo desegokitasuna aurreikusi beharko du, bekadun izatera heltzeko eta beka jasotzeko geratzen diren hilabeteetan aurreikusitako jarduerak burutzeko.
d) eta e) egoerak batera gertatuz gero, espedientea izapidetuko da interesdunari entzunaldiaren izapidea luzatzeko, Administrazio Publiko eta Administrazio-Prozedura Bateratuari buruzko azaroaren 26ko 30/1992 Legean aurreikusitakoaren arabera.

9.- ERREGIMEN JURIDIKOA

Deialdi honen oinarrietan argi eta garbi aurreikusten ez den kasuetan, hauek aplikatuko dira: UPV/EHUko Bekei buruzko Araudia, 2003ko irailaren 19an EHAAn argitaratua; azaroaren 11ko 1/1997 Legegintzako Dekretua (Euskadiko Ogasun Orokorraren Antolamendurako Printzipioen Legearen Testu Bateratua onartzen duena) eta abenduaren 17ko 689/1991 Dekretua).

10.- ERREKURTSOAK

Erabaki honen aurka gora jotzeko errekurtsoa jarri ahalko da, Administrazio Publikoen Erregimen Juridikoaren eta Administrazio-Prozedura Erkideari buruzko azaroaren 26ko 30/1992 Legeko 114. artikuluaren eta ondorengoen arabera. Horretarako, hilabeteko epea egongo da, erabaki hau argitaratu eta hurrengo egunetik kontatuaz.
Errekurtsoa erabaki hau eman duen organoari edo UPV/EHUko Errektore txit gorenari aurkeztuko zaio. Errekurtsoa erabakitzen ez bada, atzera bota dela ulertuko da.

Gasteizen, 2005eko uztailaren 6an

"Boteprontoan" bururatuak

2005-06-29T19:36:00.000+02:00

Ohi bezala egun nahikotxo eman dut blogean ezer idatzi gabe; hau ez da bigarren urtea hasteko modua...

Izan ere, aste hauek izaten dira niretzat urtero-urtero okerrenak, larrienak, nekagarrienak...: azterketa garaiaz ari naiz, jakina.

Aitortzen dut: azterketak zuzentzea ez zait batere gustatzen; nahiago nuke eskolak ematen jarraitu beste hilabete batez, azterketak zuzentzea baino.

Azken urteotan, haatik, ikasle askok azterketara ez aurkeztea erabaki bide dute. Eskoletara etorri ez, bulego orduetara agertu ez, azterketara aurkeztu ez... Zertako matrikulatu dira?

Politikoki zuzena ez izateko arriskuan eror banaiteke ere, iruditzen zait azken urteotan erraztasun handiegiak ematen zaizkiela EHUko ikasleei ikasgaiak gainditzeko (edo, hainbat kasutan, ez gainditzeko). Azkena, EHUko Gobernu Batzordeak onartu berri duena: entzun dudanez (ez baitut oraingoz testua irakurri), aurrerantzean ikasleek ez dute mugarik izango azterketara ez aurkezteko; orain arte lau aldiz bakarrik uko egin ahal zioten ikasgai batera aurkezteari, praktikan gehienezko sei deialdiak hamar bihurtuz. Hemendik aurrera, aldiz, ikaslea jubilatu arte egon liteke matrikulatu eta matrikulatu, eta azterketara aurkeztu gabe.

Eta --politikoki zuzena ez izaten jarraitzearren-- zertako balio du %95ak inguru gainditzen duen selektibitate batek? Inon selektibitatea kentzeko argudio sendorik bada (eta badira, nire ustez), horixe iruditzen zait sendoena.

FiloBlogiaren urtebetetzea

2005-06-17T18:00:00.000+02:00

Blog honek urtebete egin du. Balantze moduan gauza bat dut ezer baino argiago: ez dut idatzi nahi izan dudan guztia (edo nahi izan dudan guztietan, zehazkiago). Hasiera-hasieratik banekien blog honen helburua ez zela egunero zerbaiti buruzko mezu bat idaztea, baizik eta idazteko zerbait nuen oro mezu bat idaztea. Eta hau ere aldizka baizik ez dut bete; izan ere, eskolek, ikerketak eta bestelako eginkizunek ez didate beti utzi buruan nituen gai guztiei buruzko mezuak patxadaz eta landuz idazten. Esate baterako, nahi nukeen eskuineko zutabean dauden loturez iruzkin gehiago eman; hainbatetan, ordea, ozta-ozta loturaren helbidea my del.icio.us-era sartzeko denbora besterik ez dut izan. Ez dut esaten aurrerantzean helburutik hurbilago ibiliko naizenik, ezin agindu.

Bestalde, aitortu behar dut pena pixkat eman didala, oro har hain iruzkin gutxi jasota, eztabaida luzeena piztu duen mezuak gaiarekin zerikusirik batere ez zuen zerbaiten ingurua joan izanak, zer egingo diogu.

Mila esker urte honetan FiloBlogia irakurri duzuenoi eta iruzkinak idatzi dituzuenoi. Espero dut aurrerantzean ere irakurle eta iruzkingile izatea.

Bolognako prozesuari buruzko kezkak manifestu batean

2005-06-16T20:08:00.000+02:00

Europako 2.000tik gora unibertsitate irakasle, ikertzaile eta bekadunek agiri bat sinatu dute, Bolognako prozesuaren izenean etorri eta etorriko diren aldaketa batzuen ontasuna eta egokitasuna zalantzan jartzeko eta prozesua hartzen ari den norabideari buruzko kezka azaltzeko. Halaber, unibertsitate sistemak behar duen aldakuntza sakona beharrezkoa dela iritzirik ere, manifestuan eztabaida publiko baten falta salatzen da, bereziki irakasle eta ikasleen iritziak ez baitira aintzat hartu.

Berandu xamar izan dut manifestu honen berri, baina oraindik duen axolagatik, eta testuak azaleratzen dituen gaien garrantziagatik, irakurri eta zabaldu behar dela iruditzen zait. Gainera, oraindik agiriaren aldeko sinadurak biltzen dituzte.

Manifestuari buruzko albisteak argitaratu ziren hil honen hasieran ABC, El Mundo eta El País egunkarietan.

Agiria alemanez, frantsesez, galegoz, gaztelaniaz, grekoz, katalanez, ingelesez eta italieraz dago idatzita; oraingoz bederen ez dago euskarazko bertsiorik.

Aramaioko IV. Uda Ikastaroa

2005-06-16T17:38:00.000+02:00

Azken udetan bezala, aurten ere badator Aramaioko Uda Ikastaroa, Arabako Foru Aldundiak eta Aramaioko Udalak antolatua eta Euskal Herriko Unibertsitateak laguntzen duela. Aurtengo edizioaren izenburua honako hau da: Euskal Herria 1789-1848: historia, hizkuntza, artea.

Uztailaren 4tik 7ra eta arratsaldeko 4etatik 8ak arte egitarau interesgarri bati ekingo zaio Ibarrako Kultur Etxean. Egun bakoitzean hiruzpalau hitzaldi izango dira, eta saio bakoitza amaitzeko mahai-ingurua izango da. Bertaratuko diren hamalau adituek hitzaldiak euskaraz, gaztelaniaz eta frantsesez emango dituzte. Euskaraz eta frantsesez emango diren hitzaldiek, bestalde, aldi bereko itzulpen zerbitzua izango dute (ez da perfektua, bain tira).

Ikastarora joanez gero, Unibertsitateko ikasleek aukera askeko kredituak lortu ahalko dituzte. Izena emateko azken eguna uztailaren 2a da.

Amaitzeko, nire esker ona adierazi nahi diot Henrike Knörr irakasle eta adiskideari, egun bateko saioa aurkezteko egin didan gonbiteagatik.

Aramaion ikusiko dugu elkar!!

Eguneratzea (21:15): Henrike Knörrek hitz batzuk bidali dizkit mezuari eransteko eskatuz, eta atsegin handiz aldatzen ditut hona:

Oso garai gatazkatsua hautatu dugu aurten Uda Ikastaroaren aztergai: Frantziako Iraultzatik 1848ko "bigarren Iraultza Burgesera". Eta hizlariek ikuspegi interesgarri batzuk eskainiko dizkigute, zalantzarik gabe. Besteak beste direla, argitu behar dugu zergatik indartu (agian nagusitu ez) zen absolutismoa Hego Euskal Herrian, aurre-liberalismoa hain errotua zelarik. Eta euskarari dagokiola, errazegi pasatzen ohi gara 19. mendearen lehen erdian barna, gauza gutxi egin balira bezala. Gauzak ez dira horrela, ordea; aukera ederra izango dugu horretaz jabetzeko.

Eta beste zerbait ere gehituko nuke: artea, zergatik ez dakidala, gelditzen da gehienetan zokoratua, garai horretaz mintzo garelarik. Huts galanta. Aramaioko Ikastaroan entzungo ditugun hitzaldiek ederki frogatuko dute hori.

Garibaik bildu zuen atsotitzaz bukatuko nuke: "Aramaio dabenak ez lemaio". Gure ahalegintxoa egin dugu Aramaio are aberatsago izan dadin, Euskal Herriko iraganaz mintzatuko diren irakasle eta ikertzaileei esker.

Henrike Knörr
Zuzendaria
Aramaioko Uda Ikastaroaren zuzendaria.

Hugo Schuchardten lan guztiak Interneten eskura

2005-06-10T19:17:00.000+02:00

Grazeko Unibertsitateko Arte eta Giza Zientzien Fakultateak eskura jarri du hizkuntzalari ororentzat ikaragarrizko interesa duen webgune bat: Hugo Schuchardt Archiv.

Webgune berri honek Hugo Schuchardt hizkuntzalari eta euskalari ospetsuaren argitalpen guztiak eskaintzen ditu, bai online ikusteko, bai PDF formatuan jaisteko ere. Baina ez hori bakarrik, eta ez da gutxi. Webguneak honako atalak ditu:

"Vita": Schuchardten biografia laburra. Honekin batera Schuchardti buruzko artikuluak eta hil-berriak ere badira.
"Schriften": Schuchadten idazlanak (770 liburu eta artikulu), urtez urte antolatuak. Bestalde, bada aukera izenburuetako edozein hitz edo hitz zatiren arabera bilatzeko. Esaterako, "Bask" bilatuz gero, izenburuan Basken ('euskaldunak'), Baskisch ('euskara'), Baskische ('euskal'), Bask. (= eusk.) eta abar duten lan guztiak agertuko dira.
"Briefe": Schuchardten 13.000tik gorako gutun gorde dira. Hala ere, gutunak ez dira oraindik artxiboan sartu; baina badago Schuchadten gutunak jaso zituztenen zerrenda luze-luzea, eta zenbaiten erretratuak ere ikus daitezke "UB Graz" loturan klik eginez gero.
"Bibliografie": Schuchardti buruzko bibliografia eskaintzen da; ez osoa, ordea. Artxiboaren egileek erabiltzaileen laguntza eskatzen dute, bibliografia zerrenda osatuz joateko.
"Publikationen": Atal honetan Schuchadti buruzko bibliografiatik testu osoarekin eskain daitezkeen lanak sartzeko asmoa dute. Oraingoz hutsik dago; egileek hemen ere laguntza eskatzen dute, bereziki Schuchardti buruz ezer idatzi eta argitaratu dutenen partetik.
"Bilder": Schuchardten irudiak, posta-txartel bezala ere eros daitezkeenak.
"Handschriften": Schuchardten zenbait eskuizkriburen irudiak. Horietako bat 1887an euskaraz idatzitako gutun bat da; ezin jakin nori idatzi zion eta gutunen zerrendan haren zenbakia (10293) ez da agertzen.
"Links": Loturak ezin falta, jakina.
"Impressum": Artxiboan parte hartu dutenen datuak eta harremanetarako argibideak.

Bernhard Hurchek esan didanez, artxiboaren arduradunek asmoa dute, Schuchardtek idatzitako jatorrizko lanak ez ezik, haien itzulpen argitaratuak ere online jartzeko. Bestalde, inork Schuchardten inguruko ikerlanik egiteko asmorik balu, gogoz emango liokete ahal den laguntzarik handiena.

Ikasleen lan gidatuak bai, baina zenbat ikasle?

2005-05-30T19:48:00.000+02:00

Joan den astean eskolak amaitu nituen. Orain ikasleen azterketak eta lanak zuzentzea falta zait.

Nire ikasleen aurtengo lanak

Bigarren lauhileko honetan "Euskal Hizkuntz Ideien Historia" gaia irakatsi dut, Euskal Filologiako bigarren zikloko hautazko irakasgai bat. Aitortu behar dut oso gustuko gaia dudala eta, irakatsi dudan bakoitzean, gogoz aritu naizela (ikasleek besterik esango ote?).

Ikasleek aukeratu behar dute, ebaluabide modura, azterketa ala lana egitea. Aurten bost ikaslek egin dute lana (seigarren bat hasi zen, baina bide erdian utzi zuen) eta hauek izan dira landu dituzten gaiak (egileen izenak ez ditut aipatuko, baimenik eskatu ez baitiet):

"Aoristoa euskal gramatika zaharretan": lan honetan aoristo deitu ohi diren adizki zaharrak --hots, etor nendin erabiltzea, gaurko etorri zen-en balioarekin-- Oihenarten (1638/1656) eta Mikoletaren (1653) gramatika-lanetan duten lekua aztertu da.
"Agustin Kardaberazen Euskeraren berri onak": Kardaberazen gramatika ideiak Larramendirenekin erkatu dira, antzekotasunak (gehienak) eta diferentziak (oso bakanak) azaleratuz.
"Astarloa: kasuak eta postposizioak": Astarloaren bi lan nagusiak, Apología (1803) eta Discursos filosóficos (1883 [1805]) aintzat hartu dira, bakoitzean kasuak eta postposizioak nola aztertu eta sailkatu diren erkatzeko; Astarloak hiru sailetan sartzen ditu egun kasu eta postposizio deitzen ditugunak: artikuluak (egungo kasu gramatikalak, gutxi gorabehera), aditzondoak (egungo leku-denborazko postposizioak) eta postposizioak (gainerako postposizio batzuk).
"Astarloak proposatutako hitz ordena" eta "Azkuek proposatutako hitz ordena": bi lan hauetan euskalari bakoitzak hitz ordenari buruz egindako proposamenak aurkeztu dira; garbi atera da Astarloaren planteamenduek Azkuerenetan izan zuten eragina.

Bolognako prozesua eta lan gidatuen prozesua

Bolognako prozesuarekin etorriko omen zaigun berrikuntza bat ikasleek lan gidatu gehiago egin beharra da. Zenbait urtetan saiatu naiz bide horri ekiten, bereziki hautazko irakasgaiak ematea egokitu zaidanean, aurten bezala.

Ez dakit horretarako metodo egokia erabiltzen dudan; hona labur-labur azalduta: Ikasle bakoitzarekin aztergaia adostu ondoren, bi asterik behin gutxienez izaten dugu hitzordua, lanaren jarraipena egiteko (irakurritakoei buruzko galderak, lana egin ahala sortutako zalantzak, zuzenketak, etab.). Lehenbizi, oinarrizko bibliografia irakurri eta lanaren ideia argi bat lortu ondoren, eskema zehatz bat (behin-behineko aurkibide modukoa) eskatzen diet; geroago lanaren zirriborroa aurkeztu behar didate; batzuetan ahozko aurkezpena egin dute eta, orduan, aurkezpena ere prestatu behar da; jarraian lanaren lehen idatzaldia ematen didate eta, hau zuzendutakoan, bigarren eta azken idatzaldia. Urrats bakoitza zuzentzen diet eta ikasle bakoitzarekin iruzkindu; ahozko aurkezpenari buruzko oharrak eskolan bertan ere egiten dizkiet, aurkezpena amaitu bezain laster.

Urte hauetako jardunetik atera dudan ondorioa garbia da: honelako jarraipen bat egiteko ikasle talde txikiak behar dira; nire ustez, metodo hau ezin da, demagun, hogeita hamarretik gorako talde batean ezarri, eta izugarri zaila hogeitik gorako batean. Baina Bolognako prozesuaren harira argitu ez dizkiguten hainbat konturen artean hauxe da bat, nik uste funtsezkoenetakoa, ikasketa prozesu egokia lortuko badugu: oraingo ikasle talde handiak desagertzeko behar diren baliabideak (irakasleak, gelak, eskola-orduen berrantolaketa, lan baldintzak...) erdietsiko ditugun.

Eta beldur naiz ezetz.

Ikerkuntza publikoaren bide pribatuen kontra

2005-05-14T13:32:00.000+02:00

Abiapuntu, edo aitzakia, gisa atzo Octeton eta Barrapunton irakurri nuen albistea dakart, jatorriz The Register-en zetorrena: Holandan DARE (Digital Academic REpositories) proiektua abiarazi dute 16 unibertsitate eta ikerketa-erakunderen ekoizpen zientifiko-akademikoa sarean eta doan jartzeko asmoz. Egun 47.000 dokumentu baino gehiago daude eskura; orain arte nazio batean egin den mota honetako ekimenik handiena.

Herbehereetako unibertsitateak ez ezik, proiektuan honako erakundeek ere parte hartu dute: Herbehereetako Liburutegi Nazionala, Herbehereetako Arte eta Zientzien Erret Akademia (KNAW) eta Herbehereetako Ikerkuntza Zientifikorako Erakundea (NWO). Zoritxarrez, ezin izan dute nahi luketen guztia eskaini, datubasean sartu dituzten hainbat lanek (%40ak) oraindik kopia-eskubideak dituztelako.

Gero eta indartsuago azaltzen da diru publikoek ordaindutako ikerkuntzaren emaitzak doan eta murriztapenik gabe zabaltzeko ekimena. Hor dago, esate baterako, The Public Knowledge Open Acces proiektua.

Bien bitartean, liburu eta aldizkari zientifiko askok prezio ikaragarri garestia dute, unibertsitateetako liburutegiek gero eta harpidetza gehiago ezabatu behar dituzte, dirurik ezean, eta zenbait argitaletxe eta enpresa pribatuk poltsikoak ondo betetzen dituzte erakunde publikoetan (eta diru publikoz ordainduta) egiten den ikerkuntzaren kontura.

Gutxi gorabehera, eta salbuespenak salbuespen, esan daiteke honelaxe betetzen dela zirkulua:

hiritarrek zergak ordaintzen dituzte
diru horrekin (oso zati txiki batekin, bidenabar esanda) erakunde publikoetako ikerkuntza ordaintzen da
horrela ikerlariek beren lana burutzen dute eta euren emaitzak prestatu
ikerketen emaitzak maiz aldizkari zientifiko pribatuetan argitaratzen dira, horregatik ikerlariek edo erakunde publikoek sosik jaso gabe
erakunde publikoetako liburutegiek (eta zenbaitetan ikerlariek berek) aldizkari pribatu horien harpidetza egiten dute, lehen aipatu prezio garestiak ordainduz
aldizkari pribatu horien prezioa, hortaz, hiritarren zergetatik ordaintzen dira

Ondorioz, diru publikoak bi aldiz ordaintzen du ikerkuntzagatik: behin, burutu dadin eta, beste behin, enpresa pribatu batzuek haren emaitzak ezagutzera eman ditzaten.

Hizkuntzalaritza ikastaroa UEUn

2005-05-06T22:54:00.000+02:00

Udako Euskal Unibertsitateak Hizkuntzalaritzari buruzko ikastaro bat antolatu du aurten, Aritz Irurtzunen ardurapean: "Giza hizkuntzaren natura". Ikastaroa Biarritzen izango da, uztailaren 4tik 8ra. Hona haren aukezpena:

Helburua giza hizkuntzaren azterketa zientifikoaren aurkezpen bat egitea da eta horrekin batera, azken urteotan hizkuntzalaritzaren zenbait arlotan egin eta egiten ari diren urrats nagusiak aurkeztea. Horrela bada, ikastaro honetan sarrera edo oinarrizko ikasgaiekin batera, ikasgai espezifikoak ere izango ditugu non arlo batzuetako adituek azken urteotako gai konkretu batzuen ikerketaren berri emango duten. Ikastaroak osotasuna eta egungo hizkuntzalaritzaren orotariko ikuspegia izan dezan, hizkuntzaren alderdi nagusiak jorratuko ditugu (sintaxia, semantika, fonologia, psikolinguistika...), Gramatika Unibertsalaren hipotesia aztertuz eta euskararen berezitasunak azpimarratuz. Ikastaro hauekin batera, azken urteotan hizkuntzalaritzaren arloan puri-purian dagoen giza hizkuntzaren eboluzioaren eztabaida ere aurkeztuko da; hau da, nola izan daitekeen gizakiok beste animaliengandik banatzen gaituen gaitasun nagusi honen agerrera, zerk ahalbidetu zuen eta nola gertatu zatekeen.

Irakasle hauek parte hartuko dute: Beatriz Fernandez eta Pablo Albizu (EHU), Mikel Santesteban (UB), Urtzi Etxeberria (EHU), Aritz Irurtzun (EHU) eta Rikardo Etxepare (IKER-CNRS)

UEUren webguneak ez du oraindik ikastaro bakoitzari buruzko informazio xeherik, baina laster jarriko dutela iragarri dute.

Eguneratzea (maiatzak 12, 15:10): Patxi Gaztelumendiren iruzkinari esker jakin dut UEUk webgune berezia jarri duela udako ikastaroetarako (eskerrik asko, Patxi). Hortaz, "Giza hizkuntzaren natura" ikastaroari buruzko informazio xehea bertan aurkitu ahal da, baita diptiko monografikoa jaitsi ere.

Unibertsitateen sailkapena

2005-05-04T23:23:00.000+02:00

El Mundo egunkariak 50 carreras azterketaren V. edizioa argitaratu du gaur, 2005/2006 ikasturteari dagokiona alegia. Bertan, besteak beste, Espainiar Estatuko unibertsitateen ranking bat eratu da, 25 irizpidetan oinarritua. Guztira 70 unibertsitate publiko eta 22 pribatu hartu dira kontuan. Hego Euskal Herriko Unibertsitateak leku hauetan agertzen dira:

Nafarroako Unibertsitatea 9. lekuan (pribatuetatik 1.a)
Euskal Herriko Unibertsitatea 22. lekuan (publikoetatik 20.a)
Deustuko Unibertsitatea 28. lekuan (pribatuetatik 5.a)
Nafarroako Unibertsitate Publikoa 31. lekuan (publikoetatik 25.a)
Mondragon Unibertsitatea zerrendan dago, baina zenbatutako lekuetatik kanpo

Estatuko lehen lekuan Madrilgo Unibertsitate Autonomoa dago.

Gaiztakeria txiki bat, amaitzeko: El Mundoren azterketa honetan, Madrilgo Autonomaren fitxan agertzen den loturan klik eginez gero, El País egunkariaren webgunera eramango zaitu.

Maiatzaren lehena

2005-05-01T13:26:00.000+02:00

MUNDUKO NAGIOK, BAT EGIN EZAZUE!! (esfortzu handirik ez bada...)

Herri jakintsuak astakeria asko esan ditu nagiei buruz. Zenbat lan egin behar den alferra izateko! Nik nahiago dut M. Bretón de los Herreros antzerkigilearen sonetoa gogorarazi:

SONETO
A LA PEREZA

¡Qué dulce es una cama regalada!
¡Qué necio, el que madruga con la aurora,
aunque las musas digan que enamora
oír cantar un ave la alborada!

¡Oh, qué lindo en poltrona dilatada
reposar una hora, y otra hora!
Comer, holgar..., ¡Qué vida encantadora,
sin ser de nadie y sin pensar en nada!

¡Salve, oh Pereza! En tu macizo templo
ya, tendido a la larga, me acomodo.
De tus graves alumnos el ejemplo
me arrastra bostezando; y, de tal modo
tu estúpida modorra a entrarme empieza,
que no acabo el soneto... de per...

Eta ez ditzagun ahaztu Luis Aguilé filosofo handiaren hitzak:

Es una lata el trabajar,
todos los días te tienes que levantar

Aski da, nekatu naiz. Noizko Nagiaren Nazioarteko Eguna?

Orotariko Euskal Hiztegia osatu dute

2005-04-28T00:12:00.000+02:00

Berri pozgarria irakurri dut Sustatun: "Orotariko Euskal Hiztegia osatu dute". Berri pozgarri bikoitza, egia esan: batetik, euskalaritzan ari garenontzat ezinbesteko lana amaitu delako (lehen itzulia bederen, hala espero) eta, bestetik, edizio digitala prestatzeko asmoa agertu dutelako.

Zorionak Orotariko Euskal Hiztegia egiten aritu diren eta lagundu duten guztiei. Erakundeek ulertuko al dute honelako lan baten garrantzia!

Klasikoen Gordailua: euskal testu zaharrak Interneten

2005-04-14T19:32:00.000+02:00

Klasikoen Gordailua web gune berria sortu da, lehengo Euskal testuen gordailua berrituz eta aberastuz. Gune berria armiarma.com literatur atariaren barruan sartu dute, Patxi Salaberri Muñoa irakaslearen eta Susa literatur aldizkariaren ahaleginei esker.

Euskal literaturako testu klasikoen gordailua gaur, apirilaren 14an, 20:00etan aurkezten dute Gasteizko Goiuri-Villasuso jauregian.

Albisteari buruzko xehetasun gehiago aurki daitezke honako lekuotan:

Bisitaldi laburra egin diot testu bilduma berriari eta hauexek dira bat-batean bururatu zaizkidan zenbait iritzi eta iradokizun apal:

Lehenik, arduradunei zorionak ematea egindako lan txukunagatik; orain arte Euskal testuen gordailua oso tresna erabilgarria izan bada, oraingo bildumak marka guztiak hautsi ditzakeela uste dut.
Testuak aurreko bertsioan baino askoz argiago irakurtzen dira, letratipoak eta diseinua zainduagoak direlako; gainera, testu luzeetan ezkerreko ertzean atalak agertzen dira, nabigazioa erraztuz.
Testuen zerrenda kronologikoaren hasieran mende bakoitzaren lotura jarri den bezala, eta antzera generoen araberako zerrendan, ondo legoke egileen zerrenda alfabetikoan ere hasieran alfabetoa jartzea eta letra bakoitza lotura izatea (Euskal poesiaren atarian bezalatsu, adibidez).
Corpusa arakatzeko aukera ematea oso ideia ona iruditzen zait, neurri batean (eta, agian, asmo horrekin sortu da) Ereduzko prosa gaur tresnaren osagarri bilakatu baitaiteke.
Testu askotan faltan hartu dut bertsio elektronikoaren iturria aipatzea, hala nola Lazarragaren eskuizkribua, Etxeberri Ziburukoaren Noelak, Tartasen Arima penitentearen..., Añibarroren lan guztiak, Webster, Barbier eta Bustintzaren ipuin bildumak eta abar.
Bestalde, ondo legoke, nik uste eta ahal den neurrian, iturrien aipamenak nolabait bateratzea: esaterako, batzuetan bertsio elektronikoaren egilea aipatzen delarik (nondik hartu duen esan gabe), bestetan bertsio inprimatuaren iturria agertzen da (nork digitalizatu duen esan gabe).
Agian, testuak apurka-apurka zuzentzeko, wikiedizioen sistema batera jotzea teknikoki konplexuegia izan liteke, eta ez nago seguru emaitzak beti betegarriak izango liratekeen; edonola ere, komeni litzateke gutxienez kontaktu helbide bat edota formulario bat sartzea, nahi duenak bere zuzenkizunak proposa ditzan. Lazarragaren eskuizkribuaren transkripzioak duen zuzenketen erregistro moduko bat sartzea ere egokia izan liteke.
Esaterako, Barrutiaren testuak oraindik oker ematen ditu Mitxelenak aspaldi (1978an) zuzendutako --eta originala berragertu zenean ondo zuzenduta zeuden-- pasarte batzuk: xokudi iratxoaren ordez xo bidi behar luke eta beatu-ren lekuan ukatu (seguru nago nire ikasle(ohi) batek hau irakurtzen badu, ondo gogoratuko dela).

Gaurkotzea (apirilak 15): Klasikoen Gordailuari eta atzoko aurkezpenari buruzko albiste gehiago Interneten:

Berria: "Euskal literatura klasikoa sarean jarri du Susak"
Diario Vasco: "Testu klasikoen liburutegi digitala sortu dute Susak eta Patxi Salaberrik"
Gara: "Euskal klasikoen gordailu oparoena atondu du Susak"
Goiena.net: "Klasikoen Gordailua sortu dute Susaren Armiarma.com helbidean"

The LINGUIST List RSS bidez

2005-04-08T17:54:00.000+02:00

The LINGUIST List, Interneten hizkuntzalaritzari buruz dagoen baliabide garrantzitsuen eta osoena, RSS bidez irakur eta harpidetu daiteke orain.

Hauexek dira, besteak beste, LINGUIST List-ek eskaintzen dituen informazio atalak, nahi izanez gero banan-banan harpidetu daitezkeenak:

liburu berrien iragarkiak eta iruzkinak
biltzar eta kongresuei buruzko informazioa
lan eskaintzak
hizkuntzalaritzaren inguruko eztabaidak
informazio eskariak
tesi laburpenak
aldizkarien aurkibideak, etab.

Doktorego ikastaro baten berri

2005-04-08T16:59:00.000+02:00

Datorren astean EHUko Filologia eta Geografi-Historia Fakultatean eta LINGÜÍSTICA-HIZKUNTZALARITZA Sailarteko Doktorego Programaren barruan honako ikastaro hau izango da:

"Areal Typology"

Bernard Comrie irakasleak emandako ikastaroa

(Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology)

Lekua: 2.1. mintegia (Filologia eta Geografi-Historia Fakultatea)

Egunak: apirilaren 11-15

Orduak: 15:00-19:00

Unibertsitateko ikasleen lanak autoebaluatzeko gida bat

2005-03-30T18:06:00.000+02:00

Gorkaren ikasbitakorak gaur argitaratu duen artikulua guztiz gomendagarria iruditzen zait: "Ikasleentzako gida norberaren lanak baloratzeko". Artikuluarekin batera, ikasleentzako gida bera erantsi du, RTF formatuan jaisteko moduan.

Gorka J. Palazioren Kazetaritzako ikasleentzat pentsatuta badago ere (hala uste dut behintzat), gida oso erabilgarri gerta dakieke beste karreretako ikasleei, nireei esaterako.

Bide batez, blog bereko Irakaskuntza atalean beste argibide eta jarraibide asko aurki ditzakegu ikasleek eta irakasleok.

Bonaparte Ondareko eskurizkribuen edizioa CD batean

2005-03-29T18:08:00.000+02:00

Diario Vasco-n dator notizia: "Bonaparte Ondareko eskuizkribu guztiak CD batean bildu ditu Deustuko Unibertsitateak".

CDan bildu dira Rosa Miren Pagolak zuzenduriko taldeak 1992-2000 bitartean argitara eman zituen 26 liburukiak, Bonaparte printzearen ondareko eskuizkribuen edizioa eta azterketa osatzen dutenak. Zinez altxor preziatua euskalkien historiaz eta, oro har, euskararen historiaz interesa duen edonorentzat.

Albisteak ez du argi uzten, liburuetan argitaratu ziren edizioekin batera, eskuizkribuen edizio faksimileak ere sartu diren (ezezkoan nago, halere). Hala ez bada, aukera ona galdu dute dagoeneko mikrofilmatuta dauden eskuizkribuak digitalizazioaren bitartez askoz eskuragarriago bihurtzeko.

Bidenabar esanda, eskuizkribuen mikrofilmak Hego Euskal Herriko Diputazioetan eta Euskaltzaindiaren Azkue Bibliotekan bakarrik kontsulta daitezke egun, nik dakidala bederen. Lotsagarria da euren kopia bat EHUko Liburutegiak ez izatea, behin baino gehiagotan eskatu badira ere.

Azken oharra: agian berria ez da hain berria eta oharkabean pasatu zitzaidan; izan ere, orain Gara-ren web gunean haren antzeko albistea aurkitu dut, baina otsailaren 2ko data duena: "Bonaparte printzearen ondareko eskuizkribuak, cd batean bilduta".

Euskal Filologiarako irakasle bat behar da

2005-03-11T23:50:00.000+01:00

UPV/EHU-ko Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak Sailak arduraldi partzialeko irakasle bat behar du, Gasteizko Euskal Filologia Lizentziaturan eskolak emateko. Kontratua adjudikatzeko lehiaketa publikoa laster argitaratuko da (asteburu honetan bertan agian).

Hona deialdiaren behin-behineko datuak:

Filologia eta Geografi-Historia Fakultatea - Gasteiz
Orden zkia.: LIUP6L3-D00114-1.

Maila: Irakasle Kontratu Bitartekoa.

Eskaturiko gutxienezko titulazioa: Lizentziatua, Ingeniaria edo Arkitektoa.

Saila: Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak.

Jakintza arloa: Euskal Filologia.

Egin beharreko jarduerak: Euskal Hizkuntzalaritza Diakronikoaren Gaiak. Euskal Testuak II. Hizkuntza: Euskara.

Elebiduna: Gaztelania-Euskara.

Arduraldia: 6 eskola ordu 6 tutoretza ordu astean.

Ordezkapen plaza. Kontratuaren iraupena titularra itzuli arte edo lanpostua behin-betiko bete arte.

Deialdia argitaratzen denean, helbide honetan aurkituko duzue:

http://www.ehu.es/convocatoriasconcursos/euskera/index.htm

Eta paperak prestatzen hasi nahi baduzue, hona instantzia eta curriculuma betetzeko inprimakiak:

http://www.ehu.es/convocatoriasconcursos/documentos/instancia%20profesorado.doc

Argibide gehiago nahi izanez gero, mezu bat bidali ahal didazue.

Deialdia argitaratu bezain laster hemen iragarriko dut.

ERANSKINA (2005-03-14): Deialdia gaur argitaratu da. Gorago aipatutako helbidean aurkituko dituzue deialdia (lanpostuetara aurkezteko xehetasun asko dakartzana) eta lanpostuen zerrenda, euren artean mezu honen gaia dena duzuelarik. Kontuz: web orrian errata bat dago eta "Irakasle Lagunen Kontratuak" errepikatu dute gaurko bi deialdietan. Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak Saileko lanpostua bigarrenean dago.

OHAR GARRANTZITSUA: Deialdian "Ordezkapen plaza" agertu arren, kontratu mota honetako plaza guztietan agertzen den "lelo" bat da. Plaza berri bat da, ez inoren ordezko izatekoa.

Bitakorak irakaskuntzan

2005-02-25T17:54:00.000+01:00

Jabi Zabalaren Sarean blog-ean "Bitakorak irakaskuntzan" artikulua irakurri dut gaur. Nazioarteko eta bertako esperientzia batzuen berri ematen du, baita lotura eta gogoeta interesgarriak ere.

Lazarragaren faksimilea, ze polita!

2005-02-22T18:40:00.000+01:00

Atzo, une batez bederen, Lazarragaren eskuizkribuaren faksimilea izan nuen eskuartean. Henrike Knörr adiskideak utzi zidan bere alea.

Benetan lan txukuna egin dute Edilán-Ars Libris argitaletxekoek. Eskuizkribuaren itxura guztia gordetzen saiatu dira, baita azalak eta jostura ere. Ez nago guztiz ziur, minutu batzuetan bakarrik ikusi nuelako eta ez nuelako erregela bat eskura, baina esango nuke paperaren tamaina bera ere (210 x 150 mm) gorde dutela.

Edilán-ekoek faksimileak nola egiten dituzten azaltzen dute laburki beren web gunean.

Berriro galdetzen dut: salgai ipiniko al dute inoiz?

EHUren webgunea azken postuan

2005-02-15T16:22:00.000+01:00

Observatorio de la infoaccesibilidad delakoak Espainiako unibertsitate atarien irisgarritasuna neurtu eta txosten bat argitaratu du. Bertan aztertutako 15 unibertsitateen artean Euskal Herriko Unibertsitatearen atariak azken lekua erdietsi du, 200 puntu posibleetatik 72,1 lortu dituelarik.

Duela bi hilabete Sustatun irakurri nuen EHUren webgunea berritzeko ikerketa bat egiten hasi zela. Espero dut aipatu dudan txostena ikerketa horretan oso kontuan hartzea, baita oraingo webguneak dituen beste hainbat akats zuzentzeko neurriak hartzea ere: alferrikako bilatzailea, egitura laberintiko eta zatikakoa, informazioa aurkitzeko zailtasuna, Internet Explore-ren beharra ("Oraingoz, aplikazio hau ezin da erabili Netscape nabigatzailearen 6.1.x eta 6.2.x bertsioekin. Barkatu eragozpenak"... ezta Netscape 7-rekin, ezta FireFox-ekin, ezta...).

Fonetika fonologia hitzez hitz

2005-02-10T18:17:00.000+01:00

Lourdes Oñederra adiskideak liburu bat argitaratu berri du: Fonetika fonologia hitzez hitz (UPV/EHU, 2004).

Aspaldi hasi zen Lourdes liburua egosten eta, azkenean, irakurleon zorionerako, bukatutzat eman du (ze zaila den norberaren lanari azken puntua ematea!). Liburua hiztegi moduan antolatua dago, fonetika eta fonologiaren inguruko adigai, termino, ikerlari eta abarrak biltzen dituela. Hala, eskuliburu bezala nahiz kontsulta liburu bezala erabil daiteke, edo, Rayuela baten antzera, irakurleak bere bidea egin dezake, atalen hurrenkera propioa segituz (honek fonetika-fonologiak ulertzeko bide desberdinak eragingo ote?).

Liburua ez da soilik fonetika-fonologien ikasleentzat gomendagarri; hizkuntza eta hizkuntzalaritzari buruz interesa duen orok aurkituko du bertan zer ikasi eta zertaz gogoeta egin.

Hitzen balio sortzailea dogonen artean

2005-02-07T21:25:00.000+01:00

Hona Mali aldean bizi diren dogon leinukoek sinesten dutena:

"Les paroles que l'homme échange avec sa femme avant l'acte sexuel sont diversement composées selon qu'elles sont "bonnes" ou "mauvaises"; ce sont elles qui, jointes au sperme, produiront le foetus ou le sang trop cuit des menstrues. Si la parole fait des choses, elle ne le doit pas à une quelconque performativité, mais à sa composition matérielle. Les paroles sont en fait des choses parmi les choses"
(S. Auroux, La révolution technologique de la grammatisation, 38. or.)

Aurouxek bere testuan erabiltzen duen iturria, bestalde, honako liburu hau da:

Calame-Griaule, Geneviève, 1965. Ethnologie et langage. La parole chez les Dogon. Paris: Gallimard.

Larrazagaren faksimilea argitaratu da

2005-02-07T15:13:00.000+01:00

Lazarragaren eskuizkribuaren faksimilea argitaratu berri du Gipuzkoako Foru Aldundiak. Egunkariek diotenaren arabera, "erakunde eta elkarteei banatzeko" dira Diputazioak atera dituen 500 aleak.

Miatu ditudan albistegi digitalen artean, honakoetan azaltzen da berri luzetxoa:

Faksimilearekin batera, liburuak Joseba A. Lakarraren hitzaurrea du (edo haren zati bat gutxienez...).

Ziberplagioa

2005-02-01T17:31:00.000+01:00

Iazko azaroan Edutec 2004 nazioarteko biltzarra izan zen Bartzelonan (bai, ohi bezala, ez nintzen egon). Orain, bertan aurkeztu ziren hitzaldiak eta komunikazioak argitaratu dira on-line.

Akats batzuk (bereziki ortografikoak) gorabehera, lan interesgarri asko aurki daitezke bilduma horretan. Lehen so baten ondoren, gehien erakarri nauena "Ciberplagio: construyendo trabajos universitarios" izenburukoa izan da. Santos Urbina Ramírez komunikazioaren egileak, "ziberplagioak" zer diren definitu eta haien detektatzeko zenbait irizpide eta baliabide eskaini ondoren, ziberplagioen aurreko jarrera eta proposamen batzuk aurkezten eta ebaluatzen ditu; besteak beste:

ikasle plagiatzailea zigortzea,
lana behar bezala egiteko ikasleari aldez aurreko informazioa ematea, edo
ikasleei agintzen zaizkien lanen ezaugarriak aldatzea, plagioa zailtzeko asmoz.

Egia da ziberplagioak egiteko euskarazko iturri gehiegi ez direla Interneten (baina horra hor Hiru.com edo IkaSKidE.com, esaterako). Haatik, euskal iturriez gain, itzulpenak egitea ere badago.

Beraz, adi irakasleok!

Beste blog bat ireki dut

2005-01-23T16:34:00.000+01:00

Aspalditik zebilkidan ideia buruan. Zoritxarrez, azken hilabeteotan askoz indar eta denbora gehiago galdu dut nire muga fisikoekin zerikusia duten arazoei aurre egiten, filologia eta hizkuntzalaritzarekin lotutako kontuetan murgilduta baino. Izan ere, era guztietako oztopo (fisiko nahiz administratiboei) aurre egin behar izan diet. Fisikoekin ohituago nago, inoiz ohitzerik badago, nahiz eta gehienetan ezin ditudan oraindik ere euren zergatia erraz ulertu.

Baina azken boladan arazo administratibo surrealista batzuekin topo egin dut, eta hauek bai ulergaitzak! Adibide xume bat ipintzearren: gurpil aulki elektrikoa berrikustera bidali nuen eta bateriak gaizki zebiltzalako aldatu behar izan dizkidate. Bada, Osakidetzaren dirulaguntza jaso ahal izateko, mediku espezialista batek egiaztatu behar du nire bateriek gaizki funtzionatzen zutela eta konpondu behar zirela. Hara, neurologoa izateko hainbat urtetan ikasi eta gero, mekaniko lanak egiten jarri.

Horregatik, besteak beste, erabaki dut Sobre ruedas blog berria irekitzea; halako gaiei buruz arituko naiz bertan eta, beraz, aurrerantzean hor ere aurkituko nauzue.

Gonbidatuta zaudete!

Bai, zerbait gaizki egiten ari gara

2005-01-17T13:13:00.000+01:00

Gaurko El País-en omen dator; nik Sareko Argia-n irakurri dut:

"Humanitateez jakin beharreko gutxienekoak ez dira betetzen ari"
Iñaki Aldekoa, EHUko irakaslea eta 'Historia de la literatura vasca' liburuaren egilea.
"Majisteritzako ikasleei galdetu nien: nor da Lizardi? Ez zen talde handia, baina inork ez zekien (...) Hezkuntzan lan egiten duen lagun bat harrapatu nuen eta esan nion: zerbait gaizki egiten ari gara. Zuk imajinatzen duzu Frantziako ikasle bat Lizeoa amaitzean Victor Hugo eta Vodelaire nor diren jakin gabe eta haien bertso batzuk jakin gabe? (...) Nahiz eta humanitateek lekua galdu duten karrera teknikoen aldean, gutxieneko batzuk bete behar dira". (2005/01/17) ("El País")

Bada nik ere ez dakit nor den Vodelaire (eskerrak ez nuen Lizeo batean ikasi!). Baudelaire izeneko bati buruz, aldiz, bai, zerbaitxo dakit, gutxi bada ere.

"Jakinminak" hartaratua, Google-en bilatu dut "Vodelaire" eta 4 emaitza aurkitu dizkit: bi Mexikokoak eta beste biak Urugaikoak. Frantziako Liburutegi Nazionalean haren arrastorik ez, noski.

Nolatan sortu da idazkera hori El País bezalako egunkari batean? Zerbait gaizki egiten ari gara...

Harry Potter euskaraz ETBn

2005-01-02T19:41:00.000+01:00

Aitortzen dut:

Ez ditut Harry Potterren liburuak euskaraz irakurri.
Ez nuen atzo ETB1-n filmaren aurretik bikoizketari buruz eman zuten erreportaia osorik ikusi.
Ez nuen gero film osoa ere ikusi.

Beraz, seguru asmatu ezin dezakedan eta erabat zentzuzkoa den arrazoi bat dagoela, baina...

...inork al daki zergatik Hagrid pertsonaia bizkaiera antzeko batez mintzatzen zen??

Beheko honekin lotuta ote? (amaierako azpimarratua nirea da):

Hagrid's Accent
by Neil Ward
It's hard to pin it down to the use of individual words with any level of certainty. For example, "summat" is often associated with a Yorkshire accent, but could equally be associated with a West Country accent, I think, when combined with contractions like "dunno" and "gotta".

I'd say dropping the 't' in something like "Righ' then" (for "Right then") or "Beau'iful" (for "Beautiful") or "don'" (for "don't") -- especially at the end of words -- favours West Country over Yorkshire, as the former accent tends to skim some of those hard consonants, whereas the latter would often sound them. I also think a Yorkshire accent might feature more unusual words rather than just recognisable words with an accent (e.g. "Nowt" rather than "Nothin'").

I don't know if it's significant that Robbie Coltrane plays Hagrid in the movies with a West Country accent. He's Scottish, but has used a West Country accent in other acting roles, so it may just be the only English accent he feels he can carry off. On the other hand, the books don't contradict that choice of accent.

It's fairly easy to exclude other strong accents, such as Cockney, Scottish etc. I'd go for West Country, and not be more specific than that, but that's just my opinion, of course!

Zorionak eta urte berri on!

2004-12-24T17:31:00.000+01:00

Hurrengo helbideetan gauza bera, edo antzekoa, aurkituko duzue ehun bat hizkuntzatan idatzia (denak ez bide daude guztiz zuzen):

http://www.jalgi.com/olentzero/gabonak_munduan.htm

Jatorrizko orria beste hau da, 350 bat hizkuntza biltzen dituena:

http://www.flw.com/merry.htm

Hizkuntzaren izenean klik eginez gero, hizkuntza horri buruzko informazio laburra ere eskaintzen du.

Izioqui dugu, Lazarraga!

2004-12-04T18:07:00.000+01:00

Atzoko eta gaurko El Correo egunkarian dator notizia, Arabako edizioan: "Bellas Artes expondrá el más antiguo escrito en euskera, obra de un alavés" (abenduaren 3koan) eta "Bellas Artes exhibe el más antiguo manuscrito en euskera" (abenduaren 4koan), hurrenez hurren.

Ezin da ukatu Lazarragaren eskuizkribuak euskal filologia eta literaturaren giroan eragindako astindua, ezta testuaren ikerketa serio batek hurrengo urteetan ekarriko duen euskararen historiaren, dialektologiaren eta beste zenbait arloren berrikuspena. Baina gauza guztiak bere neurrian. Perez Lazarragakoaren eskuizkribua ez da, inondik ere, euskarazko eskuizkriburik zaharrena, ezta Lazarragarenak "los textos en lengua vasca más antiguos que se conocen" edo "la más antigua pieza escrita en lengua vasca" ere. Interesa duenak aski du Mitxelenaren Textos arcaicos vascos liburuari so bat egitea, edo bertan argitaratutako testuak Euskal testuen gordailua webgunean kontsultatzea.

Amaitzeko, filologiakeria bat izan daitekeena ("edo ez", esango luke Rajoyk): egiatik askoz hurbilago geratuko zen kazetaria lehenengo izenburuari koma kendu balio. Bigarrenak ez du konponbide errazik.

Kulturarako sarbide arazoak

2004-10-28T23:10:00.000+02:00

Eusko Ikaskuntzak hitzaldi sorta bat antolatu du Arturo Campiónen jaiotzaren 150. urteurrena ospatzeko. Gaur izan behar ziren Gasteizen emateko ziren bi hitzaldiak. Hitzaldiak, egia esan, ez dira gaurko egunkarietan gehiegi iragarri, baina ez dut zuzenean haietaz jardungo.

Aitzitik, aukeraz baliatzen naiz Gasteizko San Antonio kalean zenbait elkarte-erakundek duten egoitzaren egoera salatzeko. Izan ere, kale horretako atari beretik sartzen da, esaterako, Eusko Ikaskuntza, Euskaltzaindia eta Bascongada elkarte-erakundeen egoitzetara.

Bada lerrook idazten dituen hau ezin da agertu, nahi edo nahi ez, elkarte-erakunde horiek beren egoitzetan antolatzen dituzten ekitaldi, hitzaldi, jardunaldi eta gainerako x-aldietara. Eta ez sartzea debekatu didatelako, ez oraingoz bederen. Arrazoia da atari horretako egoitzetara ezin dela heldu gurpil-aulki batean egonez gero, ni nagoen bezala. Marmorezko eskailera polit-polita dago lehen solairura iristeko eta handik egurrezko beste eskailera dotore bat goiko solairura igotzeko.

Batek esan lezake ez dudala gauza handirik galtzen x-aldi horietara ez joana; baina, begira, gustatuko litzaidake kasuan kasuan neuk erabakitzea. Eta ezin dut.

Manuel Agud hil da

2004-10-01T20:22:00.000+02:00

Eskolek harrapatua naukate, baina minutu batzuk kendu nahi dizkiet Manuel Agud gogoan hartzeko. Ez dut Agudek merezi zuen hilberria idazteko astirik, ezta gaitasun nahikorik ere, ez bainuen pertsonalki ezagutu, haren lanen bitartez baizik. Hortaz, egunkarietan aurkitu ditudanetatik nire iritziz baliagarrienak direnak honetara ekartzera mugatuko naiz:

"Compañeros de Agud Querol le recuerdan como un sabio del euskera y la cultura clásica", Diario Vasco (2004/09/28).
"Agud Querol euskarologoa hil da Donostian", Gara (2004/09/28).

Euskonews & Mediak 1999ko apirilean elkarrizketa bat egin zion eta ale berean Joseba A. Lakarrak "Manuel Agud "Julio Urkixo" Euskal Filologi Mintegian" artikulua idatzi zuen.

Ikasturtea hastear da

2004-09-18T17:42:00.000+02:00

Irakasle honen oporrak, erdioporrak, sasioporrak, ezoporrak azken egunetan daude, inoiz hasi baziren. Hilabete sargoritsu eta ekaiztsu hauetarako hainbeste egitasmo bururatu ondoren, asmoen erdia ere ez dudala burutu konturatu naiz, urtero bezala.
Proiektuetariko bat gutxienez abian jarri dut, blog hau alegia. Nolanahi ere, hurrengo hilabeteetan eskolek eta eskolen ingurukoek hartuko didate denbora gehiena eta, beraz, ez naiz seguru kasu handia egin ahalko diodan.
Mezuak idazten jarraituko dut, ahalegin guztiak egingo ditut behintzat. Baina nire fan amorratuek luzaz itxaron beharko dute, hain seguru, mezutik mezura (sentitzen dut, Mifune ;-).

Lretak odrena nhaaisan ere ikraur ditakeze

2004-09-14T17:18:00.000+02:00

Interneten kuxkuxeatu ondoren, kontu zaharra dela jakin dut, baina niri gaur bertan heldu zait ondoko testu hau:

Sgeun un etsduio de una uivenrsdiad ignlsea, no ipmotra el odren en el que las ltears etsan ersciats, la uicna csoa ipormtnate es que la pmrirea y la utlima ltera esetn ecsritas en la psiocion cocrrtea. El rsteo peuden etsar ttaolmntee mal y aun pordas lerelo sin pobrleams. Etso es pquore no lemeos cdaa ltera por si msima snio la paalbra en un tdoo. Presnoamelnte me preace icrneilbe...

Halakorik euskaraz posible ote? Ezinezkoa? Zaila, baina tira? Eta zaila bada, zergatik?

Une batez Andu Lertxundirena egitera ausartuko naiz, joko berri hau proposatuz, eta ea inor animatzen den hiruzpalau lerroko testu bat osatzen.

Inprenta-probetako ikurren historia

2004-09-04T19:17:00.000+02:00

Berriro dakart José Antonio Millánen Libros y bitios-eko blog-ean irakurritako mezu baten berri, gaur irakurria, hilaren 5ean datatua izan arren (!!).

Millánek aipatzen duen artikuluak inprenta-probak zuzentzeko erabiltzen diren ikurren historia aztertzen du: "Petite histoire des signes de correction typographique", Jacques André-k idatzia. Artikulua 1998koa da eta Cahiers GUTenberg aldizkariaren 31. zenbakian argitaratu zen.

Lanen bat moldiztegira eraman dugun guztiok, edo gehienok bederen, borrokatu behar izan dugu inoiz inprenta-proba aspergarriekin, eta berauek burutzeko erabiltzen diren ikur nagusiak behinik behin ikasi behar izan ditugu: nola markatu zerbait ezabatzea nahi dugula, zerbait aldatzea nahi dugula, zerbait tartekatzea; ezabatu, aldatu, tartekatu nahi dugun hori orrialde inprimatuan non kokatu behar den nola adierazi; letra-moldean nahi ditugun aldaketak inprimatzaileari nola jakinarazi, eta abar. Eta hori guztia argitaratuko den gure lanaren huts kopurua ahalik eta zerotik hurbilen egon dadin.

Andrék erakusten digu ikur horietako asko oso-oso zaharrak direla, inprenta baino zaharragoak batzuk, Erdi Aroko eskuizkribuen kopiagileek ere baliatu baitzituzten. Egileak dioenez, zuzenketa ikurren gaurko sistema, aldaera geografiko txikiak gorabehera, funtsean XVIII. mende hasieraz geroztik erabili da.

Euskal Liburutegi Digitalak: erkaketa xume bat

2004-08-29T23:40:00.001+02:00

Euskal liburutegi digital handi bi ezagutzen ditut (nahiz eta batek, antza, izena bereganatu nahi izan duen, arestian Luistxo Fernandezek nabarmendu zuen bezala):

(Gehiago ezagutzen duenari biziki eskertuko nioke iruzkin batean adieraztea).

Bietatik ondare aberatsenak dituena, ziurrenik, Bizkaiko Foru Liburutegikoa da; eta ezin dut "dudarik gabe" esan, ez baitut aurkitu Sancho el Sabiokoak digitalizatu duen lan kopuruari buruzko informaziorik, ez bada egunkariek ekarri zutena (3.000 lan). Bizkaiko Foru Liburutegikoak, aldiz, honako argibide hauek eskaintzen ditu, besteak beste:

Liburutegi digitalaren fondoa Foru Liburutegi honetan egunean-egunean digitalizatzen dihardugun altxorguneak osatuko du. Gaur egun 4.000 izenburu inguru ditugu atal honetan kontsultatzeko moduan, eta urte amaierarako, 8.000 izenburu izatea espero dugu katalogoan zuzenean kontsultatzeko moduan. Fondoan XVI, XVII eta XVIII. mendeetako argitalpen inprimatuak ditugu batez ere, baina baita 1501 urtea baino lehenagoko 36 inkunableren bilduma bikain askoa ere.

Liburutegi bakoitzaren xehetasunetan gehiago sakondu gabe, Bizkaiko Foru Liburutegikoak badu abantaila bat, nire iritziz beste liburutegi digitalaren gainean erabat jartzen duena: lan bat osorik jaits dezakezu klik bakar batean edo, nahiago baduzu, behar dituzun orrialdeak bakarrik aukeratu (beti ere TIF formatuan, hori bai). Sancho el Sabiokoak ez du bertako funtsak norberaren ordenagailura jaisteko aukerarik eskaintzen (edo ez dut modurik aurkitu bederen), nahiz eta copyrightik gabeko hainbat lan izan. Inprimatzeko aukera bada, bai, baina orrialdez orrialde.
Dena dela, oraindik hobetzeko asko dago, beste liburutegi digital handiekin erkatuz gero. Esate baterako, Frantziako Liburutegi Nazionaleko Gallica-n lan oso bat jaitsi nahi izanez gero, honako aukera hauek agertzen dira pantailan:

eta, dokumentua kargatu ondoren, hurrengo abisua dator:

Agertutako loturan klik egin eta lan osoa jaitsiko duzu hautatutako formatuan.
...badago aldea, ezta?

Edizio hipertestualak: lehen eta orain

2004-08-26T17:33:00.000+02:00

Hipertestua gauza modernoa da. Baina, egia esan, nolabaiteko aurrekariak aurki daitezke, testu ez-elektronikoetan erabili eta erabiltzen diren estrategia batzuei erreparatuz gero. Honela dio María José Vegak Introducción: Literatura hipertextual y teoría literaria izeneko artikuluan:

"Casi todas las definiciones de hipertexto basadas en la idea de escritura no secuencial y de interrelación textual son, sin embargo, insuficientes: basta adoptar el punto de vista de la filología y la crítica literaria para reconocer muchos casos de escritura no secuencial dispuesta sobre la página del libro convencional. Repárese, por ejemplo, en la complejidad de las ediciones anotadas y con aparato crítico, que contienen varios bloques de texto asociados entre sí, remiten a otras lecciones y a otros libros, a los que eventualmente incorporan de forma parcial o fragmentaria (ya sea mediante cita, alusión, paráfrasis, referencia bibliográfica), poseen "enlaces" entre palabras, lugares y pasajes de un texto y otros textos que esclarecen los anteriores mediante explicación o colación. Un conjunto de lugares paralelos destinado a establecer el sentido de un pasaje o la genealogía intelectual de una idea -como, por ejemplo, el que ofrece Pease en sus anotaciones al De natura deorum de Cicerón- podría definirse sin desacierto como un conjunto de textos interrelacionados de forma no secuencial mediante un sistema de "enlaces". Una humilde nota a pie de página, a la que conduce, desde el texto, un número volado, es ya, de hecho, una forma de enlace, quizá la primera y la más simple, si dejamos a un lado la glosa marginal y la interlineal (que tampoco, por cierto, son secuenciales y, además, ponen en relación al menos dos textos distintos, el glosador y el glosado, que, a su vez, puede incorporar un tercero, y así sucesivamente)."

Jakina, aurreko lerroek ez dute esan nahi hipertestua aspaldi asmatutako zerbait denik, edo inprimatutako edizio kritiko bat hipertestu bat denik, ezta hurrik ere. Aitzitik, autoreak ohartarazi nahi du hipertestua behar bezala definitzeko (ik. bestela W3C-ko definizio eskasa), euskarri elektronikoa, era askotako informazioa biltzeko eta eskaintzeko gaitasuna eta, beharbada, egiletza anizkuna ere aipatzea ezinbestekoa dela. Halaber, hipertestuek filologiari eta testu-kritikari eskain diezazkien abantailak nabarmendu:

"De ahí la gran utilidad filológica del hipertexto, las muchas posibilidades que abre a la edición y anotación de textos. En las ediciones digitales es posible, por ejemplo, que la comprobación de una lección remita, mediante un enlace, no sólo a un aparato crítico, sino también a la reproducción digital de la página del manuscrito o del impreso, o que el esclarecimiento de un pasaje o de un término permita acceder a textos y pasajes paralelos completos, o a la reproducción de un objeto, o que las canciones incluidas en un texto puedan, en efecto ser oídas, o que puedan examinarse y escucharse las partituras de las piezas musicales insertas en una obra de teatro, y así sucesivamente."

...eta ez, ez dut oporrei buruz ezer idatziko.

Oporretara noa. Ondo izan!!

2004-07-25T17:20:00.000+02:00

Marketin(g)a

2004-07-22T17:36:00.000+02:00

Iñigo Fernándezen Euskara eta Publizitatea weblogean "Marketinga" ez behintzat, hori seguru izeneko posta argitaratu zen hilaren 2an. Hasiera batean, bertan iruzkin bat uzteko ideia izan nuen; baina nire joera "erroiluzaleari" ezin amore eman eta, testua luzatzen zenez, nahiago izan dut honetara ekarri eta iruzkinean abisua utzi.

Nik dakidala, Euskaltzaindiak ez du oraindik "marketin(g)" hitzaz erabaki; bai, ordea, camping (edo kanpin), smoking (edo esmokin) eta ranking (hau bakarrik). Eta euskal hiztegiak ez dira ados jartzen. Adibide batzuk baino ez:

3000, Elhuyar eta Sarasolaren Euskal Hiztegiak "marketing" dakarte, azken honek "[nart.]" gehitzen duelarik, hots nazioarteko hitza dela.
Euskalterm-ek, aldiz, 26 terminotan aurkitzen du eta horietatik 25etan "marketin" da (salbuespena "marketing mix" adierazpidea da, osorik ingelesetik hartua).
Bestalde, Ezagutzaren Cluster Elkartearen Enpresa Kudeaketa hiztegiak "marketin" dakar, salbu "marketing mix" adierazpidean, baina hiztegi honetako emaitzak Euskalterm-ek barneratu ditu. Aipagarria da Enpresa Kudeaketa hiztegian Elhuyarrek parte hartu duela; hiztegi orokorrean eta hiztegi berezi honetan proposamen desberdinak, beraz.

Ados nago "marketinga" ez dela hitz jatorra. Hitz teknikoa da eta, horregatik, hizkuntza baten hiztegian berezia. Uste dut "marketing" formarekiko errezeloa etor daitekeela idazkeraren eta ahoskeraren arteko aldeagatik: marketina edo marketiña esan, baina <-inga-> idatzi? Edo, okerrago dena, <marketinga> idazteagatik mar-ke-tin-ga ahoskatu beharko?

Hala ere, galdera bat bururatzen zait: berdin idatzi beharko genituzke ingelesari hartu eta -ing bukaera duten hitz guztiak? Atzekoz aurrera hiztegian hauexek aurkitu ditut: surfing, jogging, ranking, smoking, parking, mailing, travelling, happening, planning, camping, dumping, doping, antidoping, zapping, marketing bera eta footing (nahiz eta denak ez izan jatorriz ingelesezkoak); eta -ing atzizkia ez duten baina antzeko bukaeradunak hurrengoak: leming eta swing.

Ziur nago goiko hitzetariko asko gabe ederto bizi gaitezkeela, batzuk beste batzuk baino erabiliagoak direla, zenbait nazioartekoak baina ez denak,... eta batzuek soluzio erraza izan dezaketela euskaraz emateko. Baina guzti-guztiak idatziko genituzke bukaerako -g gabe? (idatzi, ez nahitaez ahoskatu).

Edizio motak: izenez eta izanez (II)

2004-07-22T16:33:00.000+02:00

Lehengo astearteko Deia-n Patri Urkizuri egindako elkarrizketa bat argitaratu zuten. Oro har gauza interesgarriak aurki ditzake irakurleak, baina ni temati samarra naiz eta puntu bat bakarrik nabarmendu nahi nuke post honetan: kazetariak, Urkizuren azken liburuaz ari delarik, "edizio kritikoa" deitzen dio behin eta berriro. Nahiz eta, aurreko post batean ohartarazi nuenez, Urkizu bera adjektibo magikotik nahita urruntzen den.

Edizio hipertestualak: adibide on bat

2004-07-19T16:37:00.000+02:00

Interneten testu zaharren gero eta edizio faksimile, diplomatiko eta kritiko gehiago aurki daitezke. Horietako zenbait hipertestuek eskainitako aukerez baliatzen dira, baina ezagutu ditudan gehienak ez zaizkit asko gustatu: edo hipertestuen abantailez ez ziren ongi baliatzen, edo edizioaren irizpideak ez zituzten (ondo) azaltzen, edo besterik gabe edizio txarrak ziren, Interneten zein paperean izan.

Halarik ere, egunotako nabigazioak Boccacciok idatzitako Elegia di Costanza-ren pasarte baten ediziora eraman nau eta benetan saio iradokigarria begitandu zait. Antza denez, proiektu baten zirriborroa baino ez da (ezin izan dut jakin proiektua oraindik indarrean dagoen ala betiko utzita) eta pasarte txiki baten edizioa bakarrik burutu dute: eskuizkribu originaleko hiru zutabe (orrialde bat eta erdi inguru).

Edizioaren egitura honelakoa da, gutxi gorabehera:

Aurkezpen orrian, eta izenburuaren azpian, taula batek honako lau lotura hauek eskaintzen ditu: (1) eskuizkribuaren bi orrialdeen irudi faksimileak, (2) testuaren aurreko edizioen bibliografia eta bibliografia kritikoa, (3) edizio kritikoa eta (4) eskuizkribu osoaren aurkibidea.
Beherago edizio diplomatikoaren testua dator. Bertso-lerroak, ohi bezala, bosnaka zenbatzen dira eta zenbaki bakoitza bost bertso-lerro horietako faksimilera eramaten duen lotura da; izenburu-lerroek, bestalde beren faksimilera eramaten duten lotura dute ezkerrean. Eta faksimile bakoitzak lotura bat du edizo diplomatikora itzultzeko.
Orrialde bakoitzaren faksimilaren azpian edizio diplomatikora eta edizio kritikora eramaten duten lotura bana ditugu.

Hortaz testuaren hiru edizioak erraz eta egoki irakurtzeko eta erkatzeko aukera ematen duen lana da. Faltan ditut, halere, edizio kritikoak bere ondoan behar lituzkeen oharrak, aparatu kritikoa (beharbada zirriborro bat baino ez delako).

Izango al dugu inoiz, esaterako, Lazarragaren testuen halako edizio bat? Baina datorren hilabeterako ez, mesedez...

Liburuaren eta irakurtzearen historia laburra

2004-07-14T22:48:00.000+02:00

Duela pare bat aste, José Antonio Millán-en blog interesgarriari esker, Antonio Castillo Gómezen Historia mínima del libro y la lectura (Siete Mares: Madril, 2004) liburuaren berri izan nuen. Ados nago Millánen iritziarekin: orrialde gutxitan Castillo Gómezek liburuaren historia bikain laburtu du, Mesopotamiarekin hasi eta liburu elektronikoetara iritsi arte. Osagarri gisa, irudi franko eta testu bildumatxo bat.

Liburuaren historian murgiltzen hasi nahi duenarentzat sarrera guztiz gomendagarria.

Euskararen jatorriaz (I): Nyland-Naberan konexioa

2004-07-13T22:02:00.000+02:00

Pasa den ostegunean, hilak 8, eta UEUko Arkitektura Sailaren (!!!) Uda Ikastaroen barruan, Josu Naberanek erakutsi zuen giza hizkuntzaren jatorriaren giltza euskaran aurki daitekeela. Beste bat (zenbat dagoeneko?). Oraingoan zorionez, ez nintzen hitzaldian izan (badirudi azken honetan ez nagoela inon, baliteke...) eta Naberanen ideiak iruzkindu aurretik nahiago dut iragarri duen liburuaren zain geratu (GAIAK rides again). Esan gabe doa, esperantzarik ez dudala, egilearen aurreko lan batzuk aintzat hartuta; esaterako, Euskaldunen ilargi egutegi zaharra, munduko hainbat Indymediatan nolabaiteko zabalkundea lortu duena.

Nolanahi ere, atari gisa, Naberanek maisutzat, edo bidaidetzat bederen, hartzen bide duen Edo Nyland-i buruz zertxobait esan daiteke. Nylandek frogatu nahi du Odiseako izen asko eta Britaniar Irletako Ogam inskripzioak euskararen bitartez dezifratu/ulertu daitezkeela. Hurrengo urratsak egite aldera, euskara eta zenbait hizkuntza konparatzen ditu: sumeriera, ainu, hizkuntza dravidikoak, etab. Eta honen guztiaren ondorioz, teoria "iraultzaile" bat ateratzen du (hurrengo erreferentziak Nylanden web guneko atalei dagozkie):

"All highly developed languages on earth (except possibly Chinese) can be shown to have been developed from the original Saharan language, which in itself was also scholarly enhanced from the neolithic substratum. There exists no "family" of Indo-European or Semitic languages. There are no Indo-Europeans or a proto-I-E. language; all these unstable languages are invented by scholars. Only Saharan has remained relatively unchanged and is now spoken as Basque." (LINGUISTICS)

Larry Trask hizkuntzalari hil-berriak zenbait tokitan azaldu zituen, nik egin nezakeen baino askoz hobeto, honelako frankotiratzaileen ezaugarriak, luze bere The History of Basque bikainean eta laburrago --zehazki Edo Nylanden web guneaz ari zelarik, gainera-- LinguisList-en utzitako mezu batean: halako saltsak egosi dituzten beste hainbatek bezala, Nyland-ek ez daki euskaraz, ez euskararen historiaz, ezta hizkuntzalaritzaz ere. Hiztegi bat buruan eta ibili munduan (Nylanden kasuan, Gorka Aulestiaren Basque-English Dictionary). Honelaxe azaltzen du Nylandek zergatik sartu nahi izan zuen hizkuntzalaritzaren munduan:

"Now why would someone with formal training in forest and land administration, surveying, aerial photo interpretation, wildfire suppression, forest ecology, botany etc. venture into fields as remote as linguistics, Homeric studies, Irish Ogam inscription translation, pre-Christian religion and archaeology? Because here was obviously a wide-open and interesting field of study which, for centuries, had attracted many non-academic outsiders who made great contributions to the science they chose to work on." (HOW ALL THIS CAME TO BE)

Gehiegi ez luzatzearren, ez ditut Nylanden metodoaren urratsak xeheki azalduko (interesatuak ikus hemen); funtsean, delako inskripzioa edo izena gaurko euskal alfabetoaren arabera transliteratzen du, zatitu egiten du, VCV zatiak lortzeko komeni zaizkion bokalak eransten ditu, hiru letrako unitate bakoitza euskal hitz batekin lotu, ingelesezko hitzez hitzeko itzulpena eman eta, azkenik, esanahi "ezkutua" agerrarazi. Nahi adina adibide ekar litezke Nylanden metodoaren hutsez eta teoriaren burugabekeriaz ohartarazteko. Bakan batzuk aldatuko ditut hona, hizkuntzalaritza gehiegi jakin gabe edonor kontura dadin oinarri-oinarrizko hankasartzeak daudela:

1. Hellas Greziaren izena honela zatitzen du, eta gero azaltzen (INTRODUCTION TO AN OLD DETECTIVE STORY):

he - el. - .la - as.
he - ele - ela - asi
herri - eleizako - ela - asiera
nation - sacred - story/legend - origin
"Our nation's sacred legends (tell) our origin".

Har dezagun, ziurrenik nabariena delako, maileguaren arazoa. El(e)iza euskarak latinetik hartutako hitza da (< ECCLESIAM), eta honek grekoan 'batzar' esan nahi duen hitzetik hartu zuen, inongo kutsu sakraturik ez zuen hitza, jakina. Bestalde, euskararen historiaz ondo ikertu dutenek egoki esplikatu dute lat. -CL- moduko taldeak euskaran -l- aldatu zirela (edo tarteko bokal bat sortu zela): bizk. laru (< lat. CLARUM), ek. loria, erregela, etab. (FHV, 347). Latinak euskaratik (edota Sahara hizkuntzatik, edo auskalo nondik) hartu balu, nola esplikatuko lirateke latineko eta grekoko kontsonante-taldeak?

2. Penelope Ulisesen emaztearen izena honela zatitzen du, eta gero azaltzen (SUMMARY):

.pe - ene - elo - ope
epe - ene - elo - ope
epeatzeratu - -enetan - elorritsu - operatxo
to postpone - every time - thorny - operetta
"Every time she postpones the thorny operetta".

Oraingoan operatxo liluragarria hartuko dut hizpide. Erraza, ezta? Operatxo italierazko operetta-ren kalkoa da, 'opera txikia' esan nahi baitu. Izan ere, opera italieraz sortutako hitza da eta hortik hainbat hizkuntzak hartu dute; baina genero musikal hau XVI. mende hondarrean sortu zen Italian, ez Neolitikoan inondik ere. Bestalde, eta formari dagokionez, latineko plural bat da jatorriz, opus izen neutroaren plurala alegia.

Hizkuntzalaritza historikoan erabili ohi den irizpide arrunt batek hala dio, terminoak erraztuz: hitz batek bi hizkuntzatan antzeko forma badu eta bietako batean analisi morfologikoa eman ahal bazaio eta bestean ez, lehenean bilatu behar da jatorria. Adi: irizpide honek ez du aurreikusten antza izateak besterik gabe bi hizkuntzen arteko lotura ziurtatzen duela; esan nahi duena da ezin dela inoiz ere pentsatu delako hitza analisirik ez duen hizkuntzatik analisia duen hizkuntzara pasatu zenik. Hurrengo adibidean ikusiko dugu irizpide honen beste aplikazio polit bat.

3. Ikus dezagun Ogam inskripzio baten "azterketa" (TRANSLATING OGAM):

IN LEBOR OGAIM. in.-.le-ebo-oro-oga-ahi-im.

in.	ina	inauguratu	to innovate
.le	ale	alegiñez	carefully
ebo	ebo	eboluzionatu	to develop
oro	oro	orobateko	similar
oga	oga	ogasun	wealth
a.i	ahi	ahituezin	timeless
im.	imi	imitazio	character

"Innovate by carefully developing a similar wealth of timeless characters".

Zinez adibide polita. Berriro ere maileguetara mugatuz, lehen osagaian latinez analisi morfologiko ezaguna duen hitza dugu: in+augurare; nolatan, orduan, euskarak, edo Sahara hizkuntzak, latinari eman? Orobat eboluzionatu: hasteko, eboluzio izenetik eratorritako aditza da; bigarrenik, latinez, evolutio-k 'erroilu tankerako liburu bat zabaltzea' esan nahi zuen, 'desenroilatzea' alegia, eta evolvere aditzetik sortutako izena da. Evolvere-k, bere aldetik, ex+volvere egitura du, volvere aditzak, besteak beste, evolvo-ren adiera bera zuelarik. Gaur egun eboluzionatu eta eboluzio hitzetan ezagutzen ditugun esanahiak berriagoak dira.

Aurreko adibideak "desarmateko" maileguez baino ez naiz baliatu, baina bestelako argudioak ere erabil nitzakeen (ik. Trask 1997: 359): euskal hitz eratorri eta elkartu aski berriak erabiltzea, euskal hitzen aldaera berriak edota geografikoki oso mugatuak, onomatopeiak eta hitz adierazgarriak (berez hizkuntzetan oso antekoak izaten direnak, inongo ahaidetasunik islatu gabe), neologismoak (are sabindarrak ere!), itzulpen okerrak,...

Eta abar, eta abar, eta abar...

Nahikoa "enroilatu" naiz ni ere. Egia esan, hedabide batzuek, Euskal Herrikoek zein kanpokoek, Nyland, Naberan, Martinez Lizarduikoa, Jorge Alonso eta gisa bereko iluministekin hain abegitsu jokatuko ez balute, ez genuke minutu bat ere galdu beharko bururik ez hankarik ez duten mitologia berri baterako saio hauek iruzkintzen.

Amaitzeko, irakasleoi asko gustatzen zaigun zerbait egingo dut: bibliografia eman. Gai honetan interesa duenari Mitxelenaren Fonética histórica vasca (Donostia, 1977) eta Trasken The History of Basque (Routledge, 1997) irakurtzea gomendatuko nioke. Hala ere, Interneten aurki daitezkeen materialetara mugatuz gero, J. Lakarraren "Na-de-Ná" artikulua duzue eskura (Uztaro 31, 1999).

Azken oharra: UEUko Arkitektura Sailekoei zer irudituko litzaieke hizkuntzalaritzazko ikastaro batean honako hitzaldi bat onartuko balitz? demagun: "Hizkuntzaren arkitekturatik Arkitekturaren hizkuntzara: sintaxi egituretan oinarritutako eraikinak bakarrik dira zilegi".

Aramaion Lazarragaz

2004-07-09T19:48:00.000+02:00

Aramaioko III. Uda Ikastaroetan Lazarragari buruz mintzatu ziren pasa den asteartean. Ez nintzen han izan eta, beraz, egunotako egunkarietan irakurri ahal izan dudana besterik ezin dut honetara ekarri:

- Berria (2004/07/06): "Pizkundeko Euskal Herria aztertuko dute Aramaion. Joan Perez de Lazarraga poeta eta kronistari eta haren garaiari buruzko jardunaldiarekin hasiko dira, gaur, hirugarren uda ikastaroak".
- Berria (2004/07/07): "Lazarraga eta sendia. XVI. mendeko autoreak idatzi zuen genealogia kronika ikertzen ari da Borja Aginagalde".
- Diario Vasco (2004/07/08): "«Mitxelenaren obra osoa birpentsatzera behartzen gaitu Lazarragak», dio Gartziak".
- Diario Vasco (2004/07/08): "Lakarra: «Bonaparteren eragina dago hemen jokoan»".
- Gara (2004/07/06): "Aramaion ikusi arte (XVI. mendea azterkizun)".

Weblog honetako loturez

2004-07-06T18:49:00.000+02:00

Lotura batzuk erantsi ditut weblogean. Alabaina ez dut uste banan-banan iruzkintzea merezi duen; izan ere, haietako asko oso ezagunak dira eta, seguruenik, lerro hauek irakur ditzaketenek maiz erabiliak. Nahiago nuke, inork lotura bati buruz interesik badu, mezu honen iruzkin moduan bere galdera(k) utziko bali(zki)t.

Bide batez, antolakuntzari dagokion zalantza bat dut, ea lagundu ahal didazuen: zer da egokiago eta erabilgarriago, loturak alfabetikoki ordenatzea ala gehitu ahala zerrenda luzatzea?

Edizio motak: izenez eta izanez

2004-07-04T11:20:00.000+02:00

Patri Urkizu UNEDeko irakasle titularrak Lazarragaren eskuizkribuaren edizio bat argitaratu du.

Erein argitaletxeak kaleratu duen liburuan Urkizuk hitzaurre bat ("Aitzin Ikerlana" izenburukoa), bere edizioa ("Transkripzio Modernoa") eta zenbait eranskin eskaintzen ditu, hala nola lehen bertsolerroen zerrenda alfabetikoa, antroponimo eta toponimoen zerrenda, aztertutako hitzen zerrenda eta adizkitegia, bibliografia, ilustrazioak eta eskuizkribuaren edizio faksimilea.

Egunkari batzuek liburu ateraberriaren albistea ekarri dute:

- "Jalgi hadi plazara" (Berria)
- "Patri Urkizuk plazaratu du Lazarragaren eskuizkribuaren lehen edizio kritikoa" (Diario Vasco)
- "Lazarragaren eskuizkribuaren lehen edizio idatzia Ereinen" (Gara)

Gaurko honetan ez naiz Urkizuk paratutako edizioaren xehetasunetan sartuko; beharbada hurrengo batean ekingo diot gaiari, edo horretaz nik baino hobeto hitz egin ahal duenaren zain geratuko naiz segurki. Gaurkoan aski dut egunkariek ediziori itsatsi dioten adjektiboez hitz bi esatea.

Goiko izenburuan ageri denez, Diario Vascok "edizio kritikoa" deitu dio Urkizurenari, eta orobat Berriak artikuluaren sarreratik beretik hasita. (Bide batez, Armiarmako transkripzioaren atarian ere "Dianea & Koplak izeneko edizio kritikoa" deitu diote Urkizurenari.) Badirudi edizio bati "kritiko" deitzeak besterik gabe nolabaiteko kalitate maila ematen diola lanari, edota "edizioa" deitzea, huts-hutsean, ez dela nahikoa, zerbait faltako litzaiokeela. Kazetari batzuek ez ezik, edizio askoren egileek "kritiko" adjektiboa eransten diote beren lanari, halako aura bat --edo, okerrago dena, halako bulda bat-- lortzen dutela sinetsirik.

Ba ez, edizio batek kritikoa izateko gutxienezko baldintzak bete behar ditu eta horien artean garrantzitsuena edizioaren xedea da: egileak nahi zuen testua berreskuratzeko eta berreraikitzeko asmoa izatea, esan nahi baitu egileak idatzi zuena (edo hartatik ateratako kopi(et)an iritsi zaiguna) ez dela inoiz egilearen gogoan zegoen testua. Bestela esanda, idazten dugun orok idazten dugun orotan oharkabean hutsak egiten ditugu, gehiago edo gutxiago, eta huts horiek zuzendu behar ditu ediziogileak, horretarako metodoak erabiliz eta bere jakintza filologiko guztia baliatuz. Areago dena, testu bakoitza egoera jakin batean, garai jakin batean eta irakurlego potentzial jakin batentzat idatzi da eta, hortaz, edizio kritiko batek ezaugarri horiek guztiak gaurko irakurleentzat ulergarri diren moduan eskaini behar ditu: hitzaurre egoki bat eskainiz, testua behar bezala moldatuz eta antolatuz, ohar argigarriak gehituz, etab.

Nolanahi ere, Urkizu saiatu da berea deitura horretatik aldentzen, honelaxe esaten baitu "Gure Edizioa" atalaren amaieran:

"Gure aldetik, bada, edizio kritikoa baino areago ahalik eta errazena eta literarioena burutzen ahalegindu gara." (70. or.)

"Edizio literario"arenak ere zer pentsatu ematen du, nik bederen hiru modutan ulertzen dudalako, eta bat ere ez bide dagokio guztiz Urkizuk ondu duenari: (a) argitaletxe batek literatur lanak argitaratzea (eta, hortaz, nola eta norentzat egiten den gehiegi zehazten ez digun adiera); (b) idazle baten testua argitaratu aurretik, behar dituen hizkuntza, estilo, ortotipografia zuzenketak-eta egitea, eta (c) literatur lan zaharrei dagokienez, testu bat ongi aztertu eta ongi ezagutzen dena --gehienetan tradizio filologiko aski luze batek testua finkatu ondoren-- irakurleei gaurko idazkera erabiliz, eta batzuetan testuaren hizkuntza bera ere gaurkora egokituz, eskaintzea.

Eta zer esan, azkenik, Garako "edizio idatzia" ederraz? Erredundantea. Egia da gaur egun edizio hitza, hizkuntza batzuetan, artelanei eta ikus-entzunezkoei ere ezartzen zaiela, irrati-telebistetako albistegien emanaldiei esaterako; baina hortik kanpo (eta nago Lazarragaren edizio bat ez dela aurreko multzoan sartzen) edizio guztiak idatzi egiten dira, eta batzuk gero argitaratu.

HIZTEGIA.NET euskal hiztegien biltegia

2004-06-30T21:40:00.000+02:00

ARTEZ Euskara Zerbitzuak euskal hiztegiak Interneten erabiltzen dugunontzako tresna oso baliagarria jarri du eskura.

Honezkero web gune bakar batean izan ditzakegu euskal hiztegi on-line guztiak (eta ez soilik), euren kontsulta, eta konparaketa bidenabar, zeharo errazten delarik. Jakina, HIZTEGIA.NET-ek biltzen dituen hiztegien artean luzeagoak eta laburragoak ditugu, hobeagoak eta kaxkarragoak, batzuk orokorrak beste batzuk teknikoak, zenbait kontsultaerrazak beste zenbait traketsagoak. Baina hori guztia hiztegi bakoitzaren merituetan edo "desmerituetan" dago eta ez litzaioke biltegiari egotzi behar.

Web gunea honako atal hauetan banatzen da:

- Orokorrak: Elhuyar edo 3000 bezalako hiztegi ezagunak eta beste, esaterako euskara-txekiera edo euskara-estoniera hiztegiak. Hamasei guztira.
- Sinonimoak: Bostak Batena eta UZEIrena.
- Herriz herri: Zazpi herritako lexiko bildumak.
- Entziklopediak: Harluxetena eta Entziklopedia laburra.
- Gaika: Hogeita bederatzi hiztegi tekniko sartzen dira hemen.
- Corpusa: Errefrau, esamolde, onomastika eta bestelako hizkuntza corpusak, hamabi guztira.
- Erdarak: Interes handiko osagarria, nahiz eta atal hau ezin gainerakoak bezain osoa izan. Zortzi osagai, euren artean hiztegi-bilduma batzuk.
- Softwarea: Hizkuntzarekin lotutako softwarea, noski, ez edonolakoa.
- Kontsultak: Euskaltzaindiaren eta HAEE/IVAP-en kontsulta-zerbitzuekiko loturak.

Material interesgarriz betea, hortaz. Hala ere, zerbait gehiago erants lekioke. Eta seguru nago asko utziko ditudala aipatzeke, baina ausartuko naiz neure aholku-proposamenen zerrenda aurkeztera, laster inork lodituko duelakoan:

1. Hiztegi "orokorren" artean, nonbait sartzeko, Larry Trask euskalari hilberriaren web guneak duen "Some Important Basque Words (And a Bit of Culture)" orriko hitz-zerrenda labur bezain ongi hautatua.

2. Euskal entziklopedia gehiegi ez ditugu, egia da; beharbada Wikipedia gehituko nuke, ezagunegia ez delako eta guztion artean elikatu daitekeen entziklopedia delako.

3. Erdarazkoetarik hiztegi-bilduma pare bat baino ez, atal hau luzeegi ez egitearren: "Language Dictionaries and Translators" eta Suitzako Hizkuntza Zerbitzu Zentralek eskainitako "Dictionnaires électroniques" zerrenda ordenatua.

Sustatun agertu zen Hiztegia.net-i buruzko artikulua irakurtzeko, klik egin hemen.

Hau hasiera baino ez da

2004-06-17T23:00:00.000+02:00

UPV/EHUko Euskal Filologia lizentziaturan irakasten dut. Weblog honetan filologia eta hizkuntzalaritzarekin lotutako gaiez idatzi nahi dut, gai horiekiko lotura-maila nimiñoa delarik ere.
Besteak beste:

- ikasleentzat interesgarriak izan daitezkeen berriak
- Interneteko estekak
- (euskal) hizkuntzalaritza eta filologiaren ikerketei buruzko albisteak
- liburu eta artikuluei buruzko iritziak

eta, noski, zuen iruzkinak jaso nahi nituzke.